ഓം നമഃ ശിവായ

ഓം നമഃ ശിവായ
"ക൪മ്മണ്യേവാധികാരസ്തേ മാ ഫലേഷു കദാചനഃ മാ ക൪മ്മഫലഹേതു൪ഭൂ൪മാതേ സംഗോസ്ത്വക൪മ്മണി" നിനക്ക് ക൪മ്മം ചെയ്യുവാന് മാത്രമേ അധികാരമുള്ളൂ. ക൪മ്മത്തിന്റെ ഫലത്തില് ഒരിക്കലും ആശിക്കരുത്. ക൪മ്മഫലത്തില് സംശയാലുവായ നിനക്ക് ക൪മ്മം ചെയ്യാതിരിക്കാനുള്ള മനസ്സും ഉണ്ടാവരുത്.

Friday, December 30, 2016

നന്ദിയുടെ വിഗ്രഹം ഇല്ലാത്ത ശിവക്ഷേത്രം



ദൈവീകാംശമുള്ള, ശിവന്റെ സന്തത സഹചാരി.

ശിവന്റെ ഗണങ്ങളിൽ ഒന്നാമൻ. പല ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിലും ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മുൻ വശത്തുള്ള നന്ദീവിഗ്രഹത്തെ തൊഴുതശേഷമാകും നാം ഉള്ളിൽക്കടക്കുന്നത്.


കേരളത്തിനു പുറത്തുള്ളവർ പലരും നന്ദിയുടെ കാതിൽ രഹസ്യമോതുന്നത് ശ്രദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആദ്യമൊക്കെ അത്ഭുതമാണു തോന്നിയിരുന്നത്. തങ്ങളുടെ ആവലാതികളും സങ്കടവുമൊക്കെ നേരെ ഭഗവാനു സമക്ഷം എത്തിച്ചേരുമെന്ന വിശ്വാസമാകാം.

എന്തായാലും ഒന്നു തീർച്ച, നന്ദികേശ്വരൻ ശിവന് ഏറ്റവും പ്രിയൻ തന്നെ.

മാര്‍ക്കണ്ഡേയമുനിക്ക് സ്കന്ദപുരാണം പറഞ്ഞുകൊടുത്ത ജ്ഞാനിയായും, രാവണനെ മനുഷ്യനാൽ കൊല്ലപ്പെടുമെന്നു ശപിച്ച തപസ്വിയായുമൊക്കെ ചിത്രീകരിയ്ക്കപ്പെടുന്നു. അകമഴിഞ്ഞ സ്വാമിഭക്തിയും നന്ദിയെ കീർത്തിമാനാക്കി, ശിവഭക്തർക്കു പ്രിയമുള്ളവനാക്കി.



നന്ദിയുടെ വിഗ്രഹം ഇല്ലാത്ത ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ കുറവാണ് . എന്നാൽ മഹാരാഷ്ട്രയിലെ നാസിക് എന്ന സ്ഥലത്തെ പഞ്ചവടിയിലെ കപാ‍ലേശ്വര്‍ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം വ്യത്യസ്തമാകാൻ കാരണം നന്ദിയുടെ അഭാവമാണ്.

ഈ അഭാവത്തിനു പിന്നിലും രസകരമായൊരു പുരാണകഥയുണ്ട്.

ഒരിയ്ക്കൽ ഇന്ദ്രസഭയിൽ വച്ച് ശിവനും ബ്രഹ്മാവും തമ്മിൽ തർക്കമുണ്ടായെന്നും അന്നു അഞ്ചുതലകളുണ്ടായിരുന്നു ബ്രഹ്മാവിനെന്നും പറയപ്പെടുന്നു.

നാലു തലകളാൽ വേദമോതി അഞ്ചാമത്തെ തലയാൽ ശിവനോടു തർക്കിച്ചപ്പോൾ കുപിതനായ ശിവൻ ആ തല വെട്ടിക്കളഞ്ഞു. അങ്ങിനെയാണ് ബ്രഹ്മാവ് നാന്മുഖനായത്.


ബ്രഹ്മഹത്യാപാപത്തിൽ നിന്നും മുക്തനാകാൻ ലോകം ചുറ്റി സഞ്ചരിയ്ക്കവേ സോമേശ്വറിലെത്തിയ ഭഗവാൻ മൂക്കുകയറിടാൻ ശ്രമിയ്ക്കുന്ന ബ്രാഹ്മണനെ കൊല്ലാൻ ശ്രമിയ്ക്കുന്ന പശുക്കിടാവിനേയും അരുതെന്നും ബ്രഹ്മഹത്യ പാപമാണെന്നും പറയുന്ന പശുവിനേയും കാണാനിടയായി.


ബ്രഹ്മഹത്യാ പാപത്തില്‍ നിന്ന് മോചനം നേടാനുള്ള വഴി തനിക്കറിയാമെന്ന് തള്ളപ്പശുവിനോട് പറയുന്ന കിടാവ് ബ്രാഹ്മണനെകൊന്നപ്പോൾ പാപഭാരം മൂലം നീലനിറമാകുകകയും അടുത്തുള്ള ഗോദാവരീനദിയിലെ രാമകുണ്ഠത്തിൽ മുങ്ങിക്കുളിച്ചപ്പോൾ പാപം നീങ്ങി പഴയനിറത്തിലാകുകയും ചെയ്തെന്നും അതു കണ്ട ശിവനും അതേ പോലെ ഗോദാവരിയിൽ മുങ്ങീക്കുളിച്ച് പാപഭാരം കളഞ്ഞെന്നും ഐതിഹ്യം പറയുന്നു.

അവിടെയടുത്തുള്ള കുന്നിന്മുകളിലേയ്ക്ക് ശിവനോടൊപ്പമെത്തിയ കാളക്കിടാവിനോട് നീ എനിയ്ക്കു പാപമോചനത്തിനായുള്ള വഴി കാട്ടിത്തന്നതിനാൽ ഗുരുതുല്യനാണെന്നും മുന്നിൽ ഇരിയ്ക്കരുതെന്നും ശിവൻ പറഞ്ഞതിനാലാണിവിടെ നന്ദിപ്രതിഷ്ഠ ഇല്ലാതെ വന്നതെന്നാണു ഐതിഹ്യം.

ശുകന്‍ - രാവണദൂതൻ


രാമായണത്തിലെ അപ്രധാനമല്ലാത്ത ഒരു കഥാപാത്രമാണ് 'ശുകന്‍'. ഇത്തവണ ശുകന്‍റെ  കഥയാവട്ടെ.


ലങ്കാപ്രവേശത്തെ വിചിന്തനം ചെയ്ത്, പുഷ്കരിണീ തീരത്തിരിക്കുന്ന കപികുലജാലത്തിനുമുന്‍പില്‍ ശുകന്‍ എന്ന രാത്രിഞ്ചരന്‍ വന്നു ചേര്‍ന്നു.
രാവണദൂതനായെത്തിയ ശുകനെ  കപിജാതികള്‍  കടന്നുപിടിച്ച്, തലങ്ങും വിലങ്ങുമായി ആവോളം താഡിച്ചു. അശരണനായ ശുകന്‍ ശ്രീരാമദേവനെ വിളിച്ച് ദീനദീനം കരയുകയും രക്ഷിക്കേണമെന്ന് അപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. ശുകന്‍ വെറുമൊരു ദൂതനാണെന്നറിയുന്ന ശ്രീരാമന്‍ അവന്‍റെ ജീവന്‍ വിട്ടുകൊടുക്കുവാന്‍ കല്പിക്കയാല്‍  സുഗ്രീവാദികള്‍ അവനെ സ്വതന്ത്രനാക്കി.


ശുകനെത്തന്നെ ശ്രീരാമചന്ദ്രന്‍ രാവണനെ വിവരങ്ങള്‍ അറിയിക്കുന്നതിനായി പറഞ്ഞുവിട്ടു. ശുകന്‍ രാവണസന്നിധിയില്‍ എത്തിവണങ്ങി. തിരിച്ചെത്താന്‍ ഏറെ വൈകിയ ശുകനോട് രാവണന്‍ കാര്യങ്ങള്‍ ചോദിച്ചറിയാന്‍ തുടങ്ങി. സഹോദരന്മാരോടെന്നപോലെ അനുയായികളോടും ദൂതന്മാരോടും സേവകന്മാരോടും സ്‌നേഹസഹതാപങ്ങള്‍ കലര്‍ന്ന മനോഭാവത്തോടുകൂടിയാണ് രാവണന്‍ എപ്പോഴും പെരുമാറുക. അദ്ദേഹം ശുകനോടു ചോദിച്ചു. വാനരന്മാര്‍ നിന്നെ പിടിച്ച്‌ ഉപദ്രവിക്കുകയോ അപമാനിക്കുകയോ ചെയ്‌തോ നീ വല്ലാതെ ക്ഷീണിതനായിരിക്കുന്നല്ലൊ? 

രാവണന്റെ ചോദ്യങ്ങള്‍ക്കുത്തരമായി ശുകന്‍ നടന്ന സംഭവങ്ങള്‍ പറയാന്‍ തുടങ്ങി. സംഭവിച്ചവ യഥാക്രമം വിവരിച്ച ശേഷം തന്നെ വിട്ടയക്കുമ്ബോള്‍ രാമന്‍ അങ്ങയോട് ഉണര്‍ത്തിക്കാനായി ചില കാര്യങ്ങള്‍ പറഞ്ഞതായും ശുകന്‍ പറഞ്ഞു. ഒന്നുകില്‍ സീതയെ ഉടന്‍ നല്‍കുക. അല്ലാത്തപക്ഷം യുദ്ധത്തിനായി ഒരുങ്ങിക്കൊള്ളാന്‍ പറയാനും. രണ്ടായാലും തനിക്ക് ഒരേപോലെയാണെന്നും അദ്ദേഹം പറയുകയുണ്ടായി. രണ്ടിനേയും ഒരേകണക്കിലായിരിക്കും നേരിടുക എന്നാണ് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞത്. 

സീതയെ അപഹരിച്ചുകൊണ്ടുപോകുന്നതിന്നു കാണിച്ച ബലവും സാമര്‍ത്ഥ്യവും അദ്ദേഹത്തോട് യുദ്ധംചെയ്യുന്നതിലും കാട്ടണമെന്നും; അങ്ങിനെ കാണിച്ചാല്‍ തന്റെയുള്ളില്‍ തളംകെട്ടിക്കിടക്കുന്ന രോഷത്താല്‍രാവണനേയും രാക്ഷസവംശത്തേയും യുദ്ധത്തില്‍ തവിടുപൊടിയാക്കിക്കളയുമെന്നും സ്വയം ശക്തനെന്ന് അങ്ങ് അനുമാനിക്കുന്നുണ്ടെങ്കില്‍ അങ്ങേക്ക് ധൈര്യമുണ്ടെങ്കില്‍ അദ്ദേഹത്തെ നേരിടാന്‍ തയ്യാറായിക്കൊള്ളാനാണ് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞത്. അങ്ങയുടെ സഹോദരനായ വിഭീഷണനോടും ലക്ഷ്മണന്‍ സുഗ്രീവന്‍ തുടങ്ങിയവരോടുമൊന്നിച്ച്‌ അങ്ങയെ യുദ്ധത്തില്‍ വധിക്കുന്നതാണെന്നാണ് രാമന്‍ പറഞ്ഞുവിട്ടത്. 

അതിനുശേഷം ശുകന്‍ വാനരസൈന്യങ്ങളെപ്പറ്റി വിവരിക്കാന്‍ തുടങ്ങി. പര്‍വതശരീരികളും ഭൂമി കുലുങ്ങുന്ന വിധത്തില്‍ ഗര്‍ജിച്ചുകൊണ്ട് നടക്കുന്നവരും നിര്‍ഭയരുമായ അസംഖ്യം വാനരവീരന്മാര്‍ സുഗ്രീവന്റെ കീഴില്‍ യുദ്ധ സന്നദ്ധരായി അണിനിരന്നിട്ടുണ്ട്. അവരുടെ എണ്ണം എത്രയുണ്ടെന്ന് പണ്ഡിതശ്രേഷ്ഠനായ സുബ്രഹ്മണ്യനുപോലും എണ്ണി തിട്ടപ്പെടുത്താന്‍ കഴിയാത്ത അളവില്‍ അത്രയധികമുണ്ട്. ഞാന്‍ അവരെ അങ്ങേക്ക് കാണിച്ചുതരാം. നൂറായിരം പടകളെ ഒരേസമയം തച്ച്‌പൊടിച്ചുകളയാനുള്ള തിടുക്കത്തോടെ ലങ്കയിലേക്കുതന്നെ സമയമായോ എന്ന് നോക്കി നോക്കി വാലുപൊക്കി കാലനെപ്പോലും പേടിപ്പെടുത്തുന്നവിധത്തില്‍ തയ്യാറെടുത്തുനില്‍ക്കുകയാണ് അഗ്നിയുടെ പുത്രനും വാനരസേനാധിപനുമായ നീലന്‍. യുവരാജാവും പ്രായംകൊണ്ട് ചെറുപ്പവുമായ പര്‍വതശരീരിയായ ബാലീപുത്രന്‍ അംഗദന്‍ വാല്‍കൊണ്ട് ഭൂമിയില്‍ അടിച്ചടിച്ച്‌ കാത്തുനില്‍ക്കുകയാണ്.


 അംഗദന്റെ അടുത്തുനില്‍ക്കുന്നത് അങ്ങയുടെ മകനായ അക്ഷകുമാരനെ കൊന്നവനും ശ്രീരാമചന്ദ്രനു പ്രിയനുമായ ഹനുമാനാണ്. സുഗ്രീവനോട് സംസാരിച്ചുകൊണ്ട് നില്‍ക്കുന്നത് വെള്ളിക്കുതുല്യം തിളങ്ങുന്നവനും അത്യുഗ്രനുമായ ശ്വേതനാണ്. അതിനടുത്തുനില്‍ക്കുന്നവന്‍ രംഭനും അവന്റെ മുമ്ബില്‍ നില്‍ക്കുന്നത് മഹാബലശാലിയായ ശരഭനുമാണ്. അശ്വിനീദേവ പുത്രന്മാരായ മൈന്ദനും അവന്റെ അനുജന്‍ വിവിദനുമാണ് അപ്പുറത്ത് നില്‍ക്കുന്നത്. അവരുടെ അങ്ങേഭാഗത്ത് നില്‍ക്കുന്നത് കടലില്‍ സേതുബന്ധനം നടത്തിയ വിശ്വകര്‍മ്മാവിന്റെ മകനായ നളനാണ്. താരന്‍, പനസന്‍ കുമുദന്‍, വിനതന്‍, വൃഷഭന്‍, വികടന്‍, വിശാലന്‍, ഹനുമാന്റെ പിതാവായ കേസരി പ്രമാഥി, ശതബലി, ജാംബവന്‍, ഗജന്‍, ഗവയന്‍, ഗവാക്ഷന്‍, ദധിമുഖന്‍, ജ്യോതിര്‍മുഖന്‍, ഗോമുഖന്‍ തുടങ്ങിയ വാനരനായകന്മാരെ താന്‍ പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിക്കുകയും മനസ്സിലാക്കുകയും
ചെയ്തിട്ടുള്ള വാനരവീരന്മാരില്‍ പ്രധാനികളായിട്ടുള്ളവരെ രാവണന് ശുകന്‍ പരിചയപ്പെടുത്തി. മാത്രമല്ല ശ്രീരാമന്‍ ആദിനാരായണനും സീത യോഗമായാദേവിയായ ലക്ഷ്മിയാണെന്നും വാനരനായകന്മാര്‍ രാക്ഷസന്മാരെ നശിപ്പിക്കാനായി പിറന്നിട്ടുള്ള ദേവാംശ സംഭവന്മാരാണെന്നുകൂടി പറയാന്‍ ശുകന്‍ മടിച്ചില്ല.


 ഈ സമയത്ത് ശുകന് തന്റെ പഴയ കഥ ഓര്‍മ്മവന്നു. തനിക്ക് ശാപമോക്ഷത്തിന് സമയമായിരിക്കുന്നു എന്ന് ശുകന്‍ മനസ്സിലാക്കി. ഇരുളടഞ്ഞ തന്റെ കഴിഞ്ഞകാല ജീവിതത്തിലേക്ക് ശുകന്‍ ഇറങ്ങിച്ചെന്നു. ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠനായിരുന്ന ശുകന്‍ അഗസ്ത്യശാപംമൂലം രാക്ഷസനായിത്തീര്‍ന്നതായിരുന്നു. നൈഷ്ഠികമായ ബ്രാഹ്മണ്യം പരിപാലിച്ചുകൊണ്ട് വാനപ്രസ്ഥനായി ബ്രഹ്മധ്യാനത്തോടെ യാഗാദികര്‍മ്മങ്ങള്‍ അനുഷ്ഠിച്ചുകൊണ്ട് വനത്തില്‍ വസിച്ചുവരികയായിരുന്നു. ദേവന്മാരുടെ അഭ്യുദയകാംക്ഷിയും രാക്ഷസവൈരിയുമായ ശുകനെ ദ്രോഹിക്കുന്നതിന്നായി വജ്രദംഷ്ട്രന്‍ എന്ന ഒരു രാക്ഷസന്‍ അവസരം നോക്കിയിരുന്നു. ശുകനെ ഉപദ്രവിക്കുന്നതിന് തക്കം പാര്‍ത്തിരുന്ന അവന് ഒരിക്കല്‍ ഒരവസരം ലഭിച്ചു. അഗസ്ത്യമഹര്‍ഷി ഒരു ദിവസം ശുകന്റെ ആശ്രമത്തില്‍ എത്തി. ഭക്ഷണത്തിനുമുന്‍പ് ജലപ്രക്ഷാളനത്തിനും പൂജാദികള്‍ക്കുമായി നദീതീരത്തേക്കുപോയ അഗസ്ത്യമുനിയുടെ രൂപത്തില്‍ വജ്രദംഷ്ട്രന്‍ ശുകന്‍റെ പര്‍ണ്ണശാലയിലെത്തി, ശുകനോട് മന്ദം പറഞ്ഞു:


“ബ്രാഹ്മണസത്തമനായ അങ്ങേയ്ക്ക്, വിരോധമില്ലെങ്കില്‍ ഇന്നെനിക്കല്‍പ്പം മൃഗമാംസം കൂട്ടി ഭക്ഷണം കഴിക്കുവാനുള്ള ആഗ്രഹം സാധിച്ചു തരണം. അങ്ങയുടെ പത്നിക്ക് രുചികരമായി അതു പാകം ചെയ്യാനും അറിവുണ്ടല്ലോ.”
സന്തോഷത്തോടെ ശുകന്‍ അഗസ്ത്യമുനിയുടെ ആഗ്രഹം സ്വീകരിക്കുകയും, ശുകപത്നിയോട് അങ്ങിനെ ചെയ്യുവാന്‍ പറയുകയും ചെയ്തു. ആഹാരം വിളമ്പുന്ന വേളയില്‍ ദുഷ്ടനായ വജ്രദംഷ്ട്രാസുരന്‍ ശുകപത്നിയുടെ വേഷം പൂണ്ടു വന്ന് മര്‍ത്ത്യമാംസം ഇലയില്‍ വിളമ്പി. മര്‍ത്ത്യമാംസം കണ്ട അഗസ്ത്യമുനി ശുകനെ ഘോരമായി ശപിച്ചു.

“എനിക്കു മര്‍ത്ത്യമാംസം വിളമ്പിയ നീചാ, ഇനിയുള്ള കാലം മനുഷ്യമാംസം ഭുജിച്ച് ഒരു രാക്ഷസനായി നീ ജീവിതം കഴിക്കുക.”

ഉഗ്രശാപമേറ്റ വേദനയില്‍ ശുകന്‍ പറഞ്ഞു, "മൃഗമാംസം വിളമ്പുവാന്‍ കല്‍പ്പിച്ചത് അങ്ങു തന്നെ. ഞാന്‍ പാകം ചെയ്യുവാനേല്‍പ്പിച്ചതും മൃഗമാംസം തന്നെ. പക്ഷെ, ഇതെങ്ങിനെ സംഭവിച്ചുവെന്ന് നിസ്സാരനായ എനിക്ക് അറിയില്ല. എന്‍റെ തെറ്റു മനസ്സിലാക്കി, അങ്ങെനിക്ക് ശാപമോക്ഷം തരിക."
ഇതുകേട്ടമാത്രയില്‍ ത്രികാലജ്ഞാനിയായ അഗസ്ത്യന്‍ സംഭവത്തെ വിശകലനം ചെയ്യുകയും, ശുകനു പറ്റിയ അബദ്ധത്തെ മനസ്സിലാക്കുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹവും അര്‍ദ്ധപ്രാണനായിത്തീര്‍ന്നു. തന്‍റെയും അപരാധത്തിന് ക്ഷമചോദിക്കുകയും ശുകന് ശാപമോക്ഷമേകുകയും ചെയ്തു.


“ത്രേതായുഗത്തില്‍ നാരായണന്‍റെ അവതാരമായ ശ്രീരാമന്‍ രാവണനാല്‍ അപഹരിക്കപ്പെട്ട തന്‍റെ പ്രേയസി സീതാദേവിയെ തിരികെ കൊണ്ടുപോകുവാനും രാവണനെ നിഗ്രഹിക്കുവാനും ലങ്കാനഗരിയിലെത്തും. അപ്പോള്‍ അങ്ങ് അദ്ദേഹത്തെ നേരിട്ടു ദര്‍ശിക്കുകയും അങ്ങയുടെ ഭക്തി പാരവശ്യത്തില്‍ സംപ്രീതനായി ശ്രീരാമന്‍ അങ്ങയെ അനുഗ്രഹിക്കുകയും ചെയ്യും. പിന്നെ വൈകാതെ അങ്ങു തന്നെ രാമവൃത്താന്തം മുഴുവന്‍ രാവണസഭയില്‍ ഘോഷിക്കുകയും അതോടെ ശാപമുക്തനാവുകയും ചെയ്യും. രാവണന്‍റെ സേവയ്ക്കായി അവനെ പ്രാപിക്കുവാന്‍ അങ്ങേയ്ക്ക് യാതൊരു വൈഷമ്യവും ഉണ്ടാകില്ല. കാലമേതും കളയാതെ അതിനായി പുറപ്പെടുക. രാമനോട് രാവണന്‍റെ ദൂത് അറിയിക്കാനുള്ള സന്ദര്‍ഭം പ്രയാസലേശമെന്യേ അങ്ങേയ്ക്കു കൈവരികയും ചെയ്യും.”


രാവണസഭയില്‍ തന്‍റെ ദൌത്യം പൂര്‍ത്തിയായിരിക്കുന്നുവെന്ന് ശുകനറിഞ്ഞു. പൂര്‍വ്വജന്മത്തിലേക്ക് തിരികെ പോകുവാന്‍ സമയമായതും, സാധുസേവയുടെ ആവശ്യങ്ങളും ശുകനോര്‍മ്മിച്ചു. അഗസ്ത്യശാപത്തിന്‍റെ കാലാവധി പൂര്‍ത്തിയാക്കിയ ശുകന്‍ ഒരു ദ്വിജനായി, കാഷായാംബരധാരിയായി ശേഷിക്കുന്ന ദൌത്യങ്ങളിലേക്ക് നടകൊണ്ടു.

പ്രഹ്ലാദയുദ്ധം - ശ്രീമദ്‌ ദേവീഭാഗവതം. 4. 9. - ദിവസം 76.



കുര്‍വ്വം തീര്‍ത്ഥവിധിം തത്ര ഹിരണ്യ കശിപോ: സുത:
ന്യഗ്രോധം സുമഹച്ഛായമപശ്യത് പുരസ്തദാ
ദദര്‍ശ ബാണാനപരാന്നാനാജാതീയകാംസ്തദാ
ഗൃധ്രപക്ഷയുതാംസ്തീവ്രാന്‍ ശിലാധൌതാന്‍ മഹാബലാന്‍


വ്യാസന്‍ പറഞ്ഞു: തീര്‍ത്ഥസ്നാനങ്ങള്‍ ഭംഗിയായി നിര്‍വ്വഹിച്ച പ്രഹ്ലാദന്‍ അവിടെ ഒരാല്‍മരം പടര്‍ന്നു പന്തലിച്ചു നില്‍ക്കുന്നതായി കണ്ടു. നല്ലപോലെ  മൂര്‍ച്ച വരുത്തിയും അലങ്കരിച്ചും വച്ചിട്ടുള്ള ബാണങ്ങളെ അദ്ദേഹമവിടെ കാണുകയുണ്ടായി. ഈ മഹത്തായ ആശ്രമപരിസരത്ത് കാണുന്ന ശരങ്ങള്‍ ആരുടെതാവും എന്നദ്ദേഹം അത്ഭുതപ്പെട്ടു. അപ്പോള്‍ അവിടെ രണ്ടു ഋഷിമാരെ കണ്ടു. ജടാഭാരം നിറഞ്ഞ തലയും മാന്തോല്‍ ഉടുപ്പുമായി നിന്ന അവര്‍ ധര്‍മ്മന്റെ പുത്രന്മാരത്രേ. അവരുടെ മുന്നില്‍ ലക്ഷണം തികഞ്ഞ രണ്ടു വില്ലുകളും ഒഴിയാത്തൊരാവനാഴിയും കാണായി. അവര്‍ നരനാരായണന്‍മാരായിരുന്നു. ധ്യാനത്തില്‍ ആമഗ്നരായ അവരെ അവിടെക്കണ്ട രാജാവ് കോപിഷ്ഠനായി ഇങ്ങിനെ പറഞ്ഞു: ഇത് ധര്‍മ്മ ധ്വംസനമല്ലേ? ഒരേ സമയം തീവ്രതപസ്സു ചെയ്യുകയും ആയുധം ധരിക്കുകയും ചെയ്യുക! ഇത് ലോകത്തില്‍ കേട്ട് കേള്‍വിപോലുമില്ലാത്ത കാര്യമാണ്. കലിയുഗത്തില്‍ ഒരു പക്ഷെ ഇത് നടന്നേക്കാം. എന്നാലീ കൃതയുഗത്തില്‍ ബ്രാഹ്മണന് തപസ്സാണ് അനുയോജ്യം. വില്ല് പിടിക്കുന്നത് അയുക്തികമാണ്. ശിരസ്സില്‍ ജട. കയ്യില്‍ അമ്പും വില്ലും! ഇതുപേക്ഷിച്ചു നിങ്ങള്‍ ധര്‍മ്മം ആചരിക്കുക.


ഇത് കേട്ട് നരന്‍ പറഞ്ഞു: അങ്ങേയ്ക്ക് തപസ്സിന്റെ കാര്യത്തില്‍ എന്താണിത്ര ആവലാതി? ഞങ്ങളുടെ തപസ്സിനു ഫലമില്ല എന്നാണോ അങ്ങ് വിചാരിക്കുന്നത്? മിടുക്കുണ്ടെങ്കില്‍ ഏതു കാര്യവും ചെയ്യാം. ഞങ്ങളാണെങ്കില്‍ തപസ്സിലും ആയോധനത്തിലും ഒരുപോലെ സമര്‍ത്ഥരാണ്. ഇനി അധികം പറയാന്‍ നില്‍ക്കാതെ ഇവിടെ നിന്നും പൊയ്ക്കൊള്ളുക. ബ്രഹ്മതേജസ്സിനെപ്പറ്റി നിനക്കെന്തറിയാം? ശുഭകാംക്ഷികള്‍ മുനിമാരുടെ ചെയ്തികളെപ്പറ്റി ചര്‍ച്ച ചെയ്യുകയില്ല.


അപ്പോള്‍ പ്രഹ്ലാദന്‍ പറഞ്ഞു: ഞാന്‍ ധര്‍മ്മത്തെ സംരക്ഷിക്കുന്ന രാജാവാണ്. ബുദ്ധിഹീനരായ നിങ്ങള്‍ എന്താണീ പുലമ്പുന്നത്? നിങ്ങള്‍ക്ക് പോരിനു ശക്തിയുണ്ടെങ്കില്‍ അതാവാം. നിങ്ങളുടെ അഹങ്കാരം ഈ തീര്‍ത്ഥസ്ഥലത്ത് ഉചിതമല്ല. നരന്‍ ഉടനെ തന്നെ യുദ്ധത്തിനു തയ്യാറായി. ‘നിന്റെ തലയിപ്പോള്‍ത്തന്നെ തകര്‍ത്തേക്കാം. പിന്നെ നിനക്ക് യുദ്ധക്കൊതി ഉണ്ടാവുകയില്ല’ എന്നായി നരന്‍.


ഉടനെതന്നെ പ്രഹ്ലാദന്‍ ഒരുറച്ച തീരുമാനത്തിലെത്തി. ‘ഏതുപായം കൊണ്ടാണെങ്കിലും ഞാനീ ഇരുവരെയും ജയിച്ചിട്ടു തന്നെ കാര്യം.’ പ്രഹ്ലാദന്‍ വില്ല് കുഴിയെ കുലച്ചു ഞാണൊലി മുഴക്കി. നരനും വില്ലേന്തി. അദ്ദേഹം പ്രഹ്ലാദനുനേരെ ശരമാരി തന്നെ പ്രയോഗിച്ചു. തന്റെ നേരെ വന്ന ശരങ്ങളെ ദൈത്യരാജന്‍ തന്റെ തിളക്കമുള്ള കൈപ്പിടികളുള്ള ബാണങ്ങള്‍ കൊണ്ട് തടുത്തു. തന്റെ അമ്പുകള്‍ മുറിഞ്ഞത് കണ്ടു നരന്‍ കുപിതനായി. പിന്നെ പ്രഹ്ലാദനുമേല്‍ മറ്റു ശരങ്ങള്‍ വര്‍ഷിച്ചു. അപ്പോഴെയ്ക്ക് പ്രഹ്ലാദന്‍ മുനിയുടെ നേരെ അമ്പുകളെയ്തു. നരനും രാജാവിന്റെ നെഞ്ചിലേയ്ക്ക് അസ്ത്രപ്രയോഗം നടത്തി. ദേവാദികള്‍ ആകാശത്തു നിന്നും യുദ്ധം വീക്ഷിച്ചു. മുനിയുടെയും പ്രഹ്ലാദന്റെയും സാമര്‍ത്ഥ്യം അവര്‍ ആസ്വദിച്ചു. മേഘം മാറി പൊഴിക്കുന്നതുപോലെ രണ്ടു ഭാഗത്തു നിന്നും ശരമാരിയുണ്ടായി. രണ്ടാളും ഒന്നിനൊന്നു മിടുക്കരായിരുന്നു. ആകാശത്തു നിന്നും ദേവകള്‍ പൂ വര്‍ഷിച്ചു. പ്രഹ്ലാദന്‍ യുദ്ധത്തില്‍ നിന്നും ഒഴിഞ്ഞു നിന്നിരുന്ന നാരായണന് മേലും അസ്ത്രം പ്രയോഗിച്ചു. ശ്രീഹരിയും നിശിത ശരങ്ങളാല്‍ അസുരനെ എയ്തു. അങ്ങിനെ ആകാശം ശരങ്ങളാല്‍ മൂടപ്പെട്ടു. ദേവാസുരന്മാര്‍ ജയഘോഷം മുഴക്കി. ‘ഇത്ര ഘോരമായ യുദ്ധം എങ്ങും ഉണ്ടായിട്ടില്ല’ എന്നവര്‍ അത്ഭുതം കൂറി. ദേവര്‍ഷികള്‍, സിദ്ധന്മാര്‍, ചാരണന്മാര്‍, ഗന്ധര്‍വ്വന്മാര്‍, അപ്സരസ്സുകള്‍, എല്ലാവരും അത്ഭുതചകിതരായി. നാരദനും പര്‍വ്വത മഹര്‍ഷിയും അക്കൂട്ടത്തില്‍ ഉണ്ടായിരുന്നു.


നാരദന്‍ പറഞ്ഞു: ‘ഇതിനു മുന്പ് താരകാസുരനും വ്രത്രാസുരനും മറ്റും ചെയ്തിട്ടുള്ള യുദ്ധങ്ങള്‍ ഈ സംഗരത്തിനു  സമാനമാവുകയില്ല. എന്നാല്‍ മധുകൈടഭന്മാരും ശ്രീഹരിയും തമ്മില്‍ ഉണ്ടായ യുദ്ധം ഇതിനൊക്കും. നാരായണനോട് തുല്യം നിന്ന് പടവെട്ടാന്‍ ആരാണീ യുദ്ധവീരനായ ദൈത്യന്‍?'


പ്രഹ്ലാദനും മുനി വീരന്മാരുമായി രാവും പകലും യുദ്ധം തുടര്‍ന്നു. പ്രഹ്ലാദന്റെ വില്ല് ശ്രീഹരി ക്ഷണത്തില്‍ മുറിച്ചിട്ടപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം മറ്റൊരു വില്ലെടുത്തു. നാരായണന്‍ മറ്റൊരമ്പെയ്തു. അതും പ്രഹ്ലാദന്‍ മുറിച്ചു. വീണ്ടും പുതിയ വില്ലുമായി പ്രഹ്ലാദന്‍ പോര് തുടര്‍ന്നു. എല്ലാ വില്ലുകളും മുറിഞ്ഞു തീര്‍ന്നപ്പോള്‍ പ്രഹ്ലാദന്‍ ഇരുമ്പുലക്ക എടുത്ത് ഭഗവാന് നേരെ എറിഞ്ഞു. നാരായണന്‍ തന്റെ നേര്‍ക്ക് വരുന്ന ഉലക്കയെ ഒന്‍പതമ്പുകള്‍ കൊണ്ട് തടുത്തിട്ട് അസുരന്റെ നേരെ മറ്റൊരു പത്ത് അമ്പുകള്‍ കൂടി തൊടുത്തു വിട്ടു. എന്നാല്‍ പ്രഹ്ലാദന്‍ ഇരുമ്പുഗദയാല്‍ ഭഗവാന്റെ കാല്‍മുട്ട് നോക്കി അടിച്ചു. അതിലും നാരായണന്‍ കുലുങ്ങിയില്ല. ഗദ ഛിന്നഭിന്നമായതേയുള്ളൂ. പിന്നെയും ഭഗവാന്‍ ശരമാരി വര്‍ഷിച്ചു. അപ്പോള്‍ പ്രഹ്ലാദന്‍ വേലെടുത്തു ഭഗവാന് നേരെ ചാട്ടി. ഒരൊറ്റ ബാണം കൊണ്ട് ഭഗവാന്‍ അതിനെ ഏഴായി പിളര്‍ത്തി.


ഇങ്ങിനെ ഏറെക്കാലം യുദ്ധം തുടര്‍ന്നു. ആര്‍ക്കും ജയമില്ല, അങ്ങിനെയാ യുദ്ധം നീണ്ടു പോകെ മഞ്ഞപ്പട്ടുടുത്ത ഭഗവാന്‍ നാല് തൃക്കൈകളോടെ  പ്രഹ്ലാദനെ ആശ്രമത്തില്‍ ചെന്ന് കണ്ടു. ഭഗവാനെക്കണ്ട് ആ അസുരരാജാവ് ഭക്തി പൂര്‍വ്വം കൈകൂപ്പി. “ദേവ ദേവ, ജഗന്നാഥ, ഭക്തവത്സലാ, എനിക്കെന്തുകൊണ്ടാണ് ഈ മുനി വീരന്‍മാരെ യുദ്ധത്തില്‍ തോല്‍പ്പിക്കാന്‍ കഴിയാതിരുന്നത്? ഒരു നൂറു ദിവ്യ വര്‍ഷം ഞാന്‍ യുദ്ധം ചെയ്തിരിക്കുന്നു.”


‘എന്റെ അംശഭൂതന്മാരാണ് ഈ ഋഷിമാര്‍. നരനാരായണന്‍മാരായ ഇവരെ തോല്‍പ്പിക്കാന്‍ ആകാഞ്ഞതില്‍ എന്താണത്ഭുതം? നീയിനി വിതലത്തില്‍പ്പോയി ഭക്തിയോടെ വാണാലും. ഈ മുനിമാരോട്‌ ഇനി വൈരമൊന്നും വേണ്ട.


ഇത് കേട്ട പ്രഹ്ലാദന്‍ മറ്റ് ദൈത്യരോടൊപ്പം വിതലത്തിലേയ്ക്ക് പോയി. നരനാരായണന്‍മാര്‍ വീണ്ടും തപസ്സില്‍ മുഴുകി.



പുനരാഖ്യാനം: ഡോ. സുകുമാര് കാനഡ. ശ്രീ ടി എസ്. തിരുമുന്പിന്റെ ഭാഷാവിവര്ത്തനം, ശ്രീ എന് വി. നമ്പ്യാതിരിയുടെ മൂലം വിവര്ത്തനം, എന്നിവയെ അവലംബിച്ച് എഴുതിയത്

ശിവഗിരിയിലേക്ക് വീണ്ടും

മഹാഗുരുവിന്റെ സാന്നിദ്ധ്യംകൊണ്ട് പാപഹാരിണിയായി മാറിയ ശിവഗിരിയില്‍ ഉത്തമഭക്തന്‍ എത്തിച്ചേരുമ്പോള്‍ രണ്ട് സാഗരങ്ങളുടെ സംഗമത്താല്‍ അവിടെ എത്തിച്ചേരുന്ന ആര്‍ക്കും ആത്മാനന്ദത്താല്‍, ഉയര്‍ന്നുപൊങ്ങുന്ന ഭക്തിയുടെ തിരമാലകളാല്‍ ആത്മാനന്ദാനുഭൂതി നുകരാനാവുന്നു. ഇതാണ് ഉത്തമഭക്തന്റെ ശിവഗിരി പ്രവേശനത്തിലൂടെ സംഭവിക്കുന്നത്.
sivagiri
തീര്‍ത്ഥീകുര്‍വ്വന്തിതീര്‍ത്ഥാനി 
സുകര്‍മ്മികുര്‍വ്വന്തി കര്‍മ്മാണി 
സച്ഛാസ്ത്രീ കുര്‍വന്തി ശാസ്ത്രാണി

ഉത്തമരായ ഭക്തന്‍മാര്‍ തീര്‍ത്ഥങ്ങളെ പവിത്രമാക്കുന്നു. കര്‍മ്മങ്ങളെ സത്കര്‍മ്മങ്ങളാക്കുന്നു. ശാസ്ത്രങ്ങളെ പ്രമാണ ഭൂതങ്ങളാക്കുന്നു.

ശരിയായ ഭക്തന്‍മാരാണ് തീര്‍ത്ഥസ്ഥാനങ്ങളെ പവിത്രമാക്കുന്നത്. വ്രതം ഒരുവനെ ഭഗവാന്റെ ഭക്തനാക്കുകമാത്രമല്ല ഭക്തിക്കും ജീവിതത്തിനും വേണ്ട സദ്ഗുണങ്ങള്‍ വളര്‍ത്തിയെടുക്കുന്നതില്‍ അവനെ നിപുണനാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. സ്വയം സാത്വികനായവന്‍ പോകുന്നിടമെല്ലാം മംഗളമാക്കുന്നു. തന്നേയും തന്റെ കൂടെയുള്ളവരേയും താന്‍ ചെല്ലുന്ന സ്ഥലങ്ങളേയും ഒക്കെ പവിത്രീകരിക്കുവാന്‍ തക്ക ആന്തരികശുദ്ധി വ്രതംകൊണ്ട് ആര്‍ജ്ജിച്ചെടുക്കുന്നവനാണ് പരമഭക്തന്‍. തീര്‍ത്ഥാടകനും പദയാത്രികനുമൊക്കെയാകാനുള്ള യോഗ്യതയും അര്‍ഹതയും ഇത്തരം ഭക്തന്‍മാര്‍ക്ക് മാത്രമേയുള്ളൂ.

കഴിഞ്ഞ വര്‍ഷം ശിവഗിരിയിലേയ്ക്ക് നടന്നുവന്ന ഒരാള്‍ താമസസൗകര്യം കുറഞ്ഞുപോയതില്‍ എത്ര പ്രശ്‌നമാണ് ഉണ്ടാക്കിയത്. ഞാനവരോട് ചോദിച്ചു: എന്തിനാണ് അന്ന് പ്രശ്‌നമുണ്ടാക്കിയതെന്ന്. അവര്‍ പറഞ്ഞു: സ്വാമി മഴകാരണം വല്ലാത്ത ബുദ്ധിമുട്ടായതുകൊണ്ടാണെന്ന്. പദയാത്രികരാവാന്‍ മഠം ആവശ്യപ്പെടുന്നില്ല. തീര്‍ത്ഥയാത്രികരാവാനും, തൃപ്പാദ ഭക്തരായ വല്ലഭശ്ശേരിയും കിട്ടന്‍ റൈട്ടറും തീര്‍ത്ഥാടകരായി വരാന്‍ അവിടത്തോട് ചോദിച്ച് അനുവാദം വാങ്ങുകയാണുണ്ടായത്. ശരിയായ തീര്‍ത്ഥാടകന് കല്ലുംമുള്ളും കഷ്ടപ്പാടും അസൗകര്യങ്ങളുമൊന്നും പ്രശ്‌നമല്ല. അസൗകര്യങ്ങളില്‍ ക്ഷുഭിതരായി പ്രശ്‌നം സൃഷ്ടിക്കുകയല്ല വേണ്ടത്. ഓരോവര്‍ഷവും പദയാത്ര ചെയ്യുന്ന ഭക്തന്‍ യഥാര്‍ത്ഥത്തില്‍ മഹാത്മാവ് തന്നെയാണ്. അതുകൊണ്ടാണ് അയാള്‍ തീര്‍ത്ഥങ്ങളെ മംഗളമാക്കുന്നത്. അഹംഭാവം ഉപേക്ഷിച്ച് പ്രതികൂല കാലാവസ്ഥകളെ അവഗണിച്ച് മിതമായി ആഹാരം കഴിച്ച് എവിടെയെങ്കിലും വിശ്രമിച്ച് ശിവഗിരിയിലേക്ക് നടക്കുന്നത് സ്വാമിമാരുടെ അംഗീകാരത്തിനോ, പ്രീതിക്കോ വേണ്ടിയല്ല. അത് ഓരോ പദയാത്രികന്റേയും ആന്തരിക ശുദ്ധിക്കുള്ള പ്രാര്‍ത്ഥനയും സാധനയുമാണ്.

അതിന്റെ ഫലം അവനുള്ളതാണ്. അല്ലാതെ പദയാത്ര സംഘടിപ്പിക്കുന്ന സംഘാടകര്‍ക്കുള്ളതല്ല. അഹങ്കാരം ദൂരെ ത്യജിച്ച് സുജനാനാം ചാരത്ത് വസിക്കാനാഗ്രഹിച്ച് വരുന്ന യഥാര്‍ത്ഥ ഭക്തന്റെ വെറും പ്രവൃത്തികള്‍പോലും സത്കര്‍മ്മങ്ങളായി മാറുന്നു. കാരണം അത്രയ്ക്ക് അവന്‍ ഭഗവാനോട് അടുക്കുന്നവനായിത്തീരുന്നു. ഒരുവേള അവന്‍ ഭഗവാന്‍ തന്നെയായിത്തീരുന്നു.

ഭഗവദ്ഗീത പറയുന്നു
തേഷാമേവാനുകമ്പാര്‍ത്ഥം 
അഹമജ്ഞാനജംതമഃ
നാശയാമ്യാത്മഭാവസ്ഥോ
ജ്ഞാനദീപനേ ഭാസ്വതാ

ഭക്തന്‍മാരോടുള്ള പ്രേമത്താല്‍, അനുകമ്പയാല്‍ ഞാന്‍ അവന്റെ ഹൃദയത്തിലെ അജ്ഞാനമാകുന്ന തമസ്സിനെ നശിപ്പിച്ചിട്ട് അവന്റെ ഉള്ളില്‍ ജ്ഞാനദീപമായി പ്രകാശിക്കും. ഇവിടെ ഉത്തമ ഭക്തന്‍ ജ്ഞാനസ്വരൂപനായ ഭഗവാന്‍ തന്നെയാണ്. ഇപ്രകാരം തീര്‍ത്ഥാടകന്‍ ഭഗവാന്‍തന്നെയാകുമ്പോള്‍ തീര്‍ത്ഥാടകര്‍ക്കായി നാം ചെയ്യുന്ന സേവകള്‍ ഭഗവത്‌സേവയായി പരിണമിക്കുകയാണ്.

മഹാഗുരുവിന്റെ സാന്നിദ്ധ്യംകൊണ്ട് പാപഹാരിണിയായി മാറിയ ശിവഗിരിയില്‍ ഉത്തമഭക്തന്‍ എത്തിച്ചേരുമ്പോള്‍ രണ്ട് സാഗരങ്ങളുടെ സംഗമത്താല്‍ അവിടെ എത്തിച്ചേരുന്ന ആര്‍ക്കും ആത്മാനന്ദത്താല്‍, ഉയര്‍ന്നുപൊങ്ങുന്ന ഭക്തിയുടെ തിരമാലകളാല്‍ ആത്മാനന്ദാനുഭൂതി നുകരാനാവുന്നു. ഇതാണ് ഉത്തമഭക്തന്റെ ശിവഗിരി പ്രവേശനത്തിലൂടെ സംഭവിക്കുന്നത്.

കുലംപവിത്രം ജനനീ കൃതാര്‍ത്ഥാ
വസുന്ധരാ പുണ്യവതീ ച തേന 
അപാരസച്ചിത്‌സുഖസാഗരേളസ്മിന്‍ 
ലീനം പരേ ബ്രഹ്മണിയസ്യചേതഃ

സച്ചിദാനന്ദ സ്വരൂപനായ പരമേശ്വരനില്‍ ഒന്നായിത്തീര്‍ന്ന മഹാത്മാവിന്റെ കുലം പവിത്രമാകുന്നു. അവന്റെ അമ്മ കൃതകൃത്യയാകുന്നു. അവന്‍ പിറന്ന പാരിടം പവിത്ര തീര്‍ത്ഥമാകുന്നു. ഇടറുന്ന തൊണ്ടയോടെ പുളകം പൂണ്ട ഗാത്രത്തോടെ ആനന്ദാശ്രു പൊഴിച്ച് ഭക്തന്‍മാരുടെ കൂട്ടത്തില്‍ നിന്നുകൊണ്ട് ഭഗവാന്‍ ശ്രീനാരായണ പരമഹംസ ദേവന്റെ ജീവിതലീലകള്‍ സ്തുതിക്കുമ്പോള്‍ ഭക്തന്‍ സ്വയം ധന്യനാകുക മാത്രമല്ല അവന്റെ കുലവും നാടും സഹജാതരുംകൂടി ധന്യരാവുകയാണ്.

ശ്രീകൃഷ്ണ ഭഗവാന്‍ ഭാഗവതത്തില്‍ പറയുന്നു- മഹാഭക്തന്‍മാരുടെ പാദധൂളികളേറ്റ്, സ്വയം പരിശുദ്ധനാവാന്‍ വേണ്ടി ‘അനുവ്രജാമ്യഹം’ ഞാന്‍ ആ ഭക്തന്‍മാരുടെ പിന്നാലെ പോകുന്നു. ഇവിടെ മഹാഭക്തനെ കാണുമ്പോള്‍ ശ്രീനാരായണ ഗുരുദേവന്‍ അണികരമേകി അണയുകതന്നെ ചെയ്യും. ഭക്തനെ കാരുണ്യപൂര്‍വ്വം ആ തൃക്കരങ്ങളാല്‍ തഴുകിത്തലോടും. അങ്ങനെയുള്ള ഏതെങ്കിലും ഭക്തന്‍ ഓരോ തീര്‍ത്ഥാടനത്തിലും ശിവഗിരിയിലെത്തുമായിരിക്കും. ആ ഭക്തനെ പ്രതീക്ഷിച്ച് ഗുരുദേവന്‍ കാത്തുനില്‍ക്കുന്നുണ്ടാവും. ശാന്തമായ കടാക്ഷത്താല്‍ ഭക്തന്‍മാരുടെ ദുഃഖത്തെ ഇല്ലാതാക്കുന്ന മഹാഗുരുവിന്റെ നോട്ടം നമുക്കും ലഭിക്കും. അതുകൊണ്ടുതന്നെ പരമഭക്തനായി ശിവഗിരിയിലേക്ക് നമുക്ക് എത്താം.

84- തീര്‍ത്ഥാടനം സമാഗതമാകുമ്പോള്‍ നമുക്ക് വ്രതശുദ്ധരാകാം, ഭക്തനാവാം, ശിവഗിരിയിലേക്ക് പുറപ്പെടാന്‍ തയ്യാറാവാം. വ്രതവും തീര്‍ത്ഥാടനവും പകര്‍ന്നുതരുന്ന ശ്രദ്ധ ഭക്തനെ ആന്തരികമായും ബാഹ്യമായും ജാഗ്രതയുള്ളവനാക്കുന്നു. ജാഗ്രത അഗ്നി പോലെയാണ്. അത് ജീവിതത്തെ തെളിച്ചത്തോടെ നേരിടാന്‍ നമ്മെ തയ്യാറാക്കും. ശിവഗിരി തീര്‍ത്ഥാടനം ഒരുവനില്‍ നിറയ്ക്കുന്ന ഊര്‍ജ്ജം അകത്തെളിച്ചം മാത്രമല്ല. പുറത്തെ സാഹചര്യങ്ങളെ അതിജീവിക്കാനും അവനെ തയ്യാറാക്കുന്നു. തൃപ്പാദങ്ങള്‍ നമുക്ക് നല്‍കിയ എട്ട് ലക്ഷ്യങ്ങളില്‍ രണ്ടാമത്തേതായ ശുചിത്വം എന്ന സന്ദേശത്തെ ഭാരതസര്‍ക്കാരിന്റെ സ്വച്ഛഭാരത് എന്ന ആശയത്തോട് ചേര്‍ത്ത് ഈ വര്‍ഷത്തെ തീര്‍ത്ഥാടനം മാലിന്യ പ്ലാസ്റ്റിക് വിമുക്ത തീര്‍ത്ഥാടനമായി ആഘോഷിക്കാം.

തീര്‍ത്ഥാടന യാത്രയിലും പദയാത്രകളിലും തീര്‍ത്ഥാടകര്‍ പ്ലാസ്റ്റിക് ഉല്‍പ്പന്നങ്ങള്‍ ഒഴിവാക്കുക. ഗുരു അത് നമ്മോട് ആവശ്യപ്പെടുന്നു. ‘ശുചിത്വം ശുചിത്വം സര്‍വ്വത്ര.’അതായിരിക്കട്ടെ ഇത്തവണത്തെ നമ്മുടെ മുദ്രാവാക്യം. ശിവഗിരിയിലെത്തുന്ന ഭക്തര്‍ ഗുരുസന്നിധിയില്‍ മാലിന്യങ്ങള്‍ ഉപയോഗിക്കരുത്. പ്രത്യേകിച്ചും പ്ലാസ്റ്റിക് പാഴ്‌വസ്തുക്കള്‍. പദയാത്രകള്‍ വരുന്ന വഴികള്‍ ശുദ്ധമായിരിക്കട്ടെ. കടന്നുപോകുന്ന ഇടവും ശുദ്ധമായിരിക്കട്ടെ. തീര്‍ത്ഥാടകരെ സ്വീകരിക്കുന്നവര്‍ പ്ലാസ്റ്റിക് പാത്രങ്ങളും ഗ്ലാസ്സുകളും കഴിയാവുന്നത്ര ഒഴിവാക്കി സഹകരിക്കുവാന്‍ കൂടി ഈ സന്ദര്‍ഭത്തില്‍ അഭ്യര്‍ത്ഥിക്കുകയാണ്.

സ്വാമി ശിവസ്വരൂപാനന്ദ

Thursday, December 29, 2016

പരമാനന്ദത്തിലേക്ക് ഒരു പ്രാചീനവഴി


ഇതൊരു പഴയ കഥയാണ്. എല്ലാവര്‍ക്കും അറിയാവുന്നത്. പക്ഷെ കാലഹരണപ്പെട്ടുപോയതല്ല. തികച്ചും സമകാലീന പ്രസക്തം. സര്‍വകാല പ്രസക്തവും. അതിങ്ങനെയാണ്:


ഒരിക്കല്‍ ഒരു രാജാവ് നായാട്ടിനുപോയപ്പോള്‍ വനമദ്ധ്യത്തില്‍ ഒരു മരത്തിനു ചുവട്ടില്‍ ഒരു സന്യാസി ധ്യാനനിരതനായി ഇരിക്കുന്നത് കണ്ടു. രാജാവ് ഭവ്യതയോടെ ചോദിച്ചു: അങ്ങെന്താണ് ഇവിടെ തനിയെ ഇങ്ങനെ ഇരിക്കുന്നത്? അപ്പോള്‍ സന്യാസി പറഞ്ഞു: ഞാന്‍ ഒരു നിധിക്ക് കാവലിരിക്കുകയാണ്. രാജാവ് ചോദിച്ചു എവിടെയാണ് നിധി? സന്യാസി പറഞ്ഞു: അതിവിടെത്തന്നെയാണ്.


അപ്പോള്‍ രാജാവ് ഒരു സൂത്രം പ്രയോഗിച്ചു. സ്വാമിന്‍ അങ്ങ് കൊട്ടാരത്തില്‍ വന്ന് കുറച്ചുദിവസം താമസിച്ചാല്‍ വലിയ അനുഗ്രഹമായിരിക്കും. സന്യാസി പറഞ്ഞു. അതിനെന്താ. ഇപ്പോള്‍ തന്നെ പോകാം. രാജാവ് അദ്ഭുതപ്പെട്ടു. സന്യാസിമാര്‍ ലൗകിക സുഖങ്ങളൊക്കെ ഉപേക്ഷിച്ചവരാണെന്നും കൊട്ടാരത്തിലേക്ക് വരാന്‍ നിര്‍ബന്ധിക്കേണ്ടിവരുമെന്നുമാണ് അദ്ദേഹം വിചാരിച്ചിരുന്നത്. എങ്കിലും അത് പുറത്ത് കാണിക്കാതെ രണ്ടുപേരുംകൂടി കൊട്ടാരത്തിലേക്ക് പോയി. അങ്ങനെ സന്യാസി രാജകൊട്ടാരത്തില്‍ താമസം തുടങ്ങി. ഒരു ദിവസം കഴിഞ്ഞു. രണ്ടു ദിവസം കഴിഞ്ഞു. ഒരാഴ്ചയായി. വിഭവസമൃദ്ധമായ ഭക്ഷണം. സന്യാസിയാകട്ടെ ഒന്നും വേണ്ടെന്ന് പറയുന്നുമില്ല. അപ്പോള്‍ രാജാവിനും രാജ്ഞിക്കുമൊക്കെ സംശയമായി. ഇതെന്തൊരു സന്യാസി. രാജാവ് കഴിക്കുന്ന ആഹാരം കഴിക്കുന്നു. രാജാവിനെപ്പോലെ കിടക്കയില്‍ ഉറങ്ങുന്നു. പിന്നെയെന്താണ് വ്യത്യാസം?  രാജാവ് തന്നെ ഇക്കാര്യം സന്യാസിയോട് നേരിട്ട് ചോദിക്കാന്‍ തീരുമാനിച്ചു.


സ്വാമിന്‍ ക്ഷമിക്കണം: എനിക്ക് ഒരു സംശയം ഉണ്ടായിരിക്കുന്നു. അങ്ങ് എന്നെപ്പോലെതന്നെ എല്ലാ സുഖങ്ങളും അനുഭവിക്കുന്നു. പിന്നെയെന്താണ് രാജാവും സന്യാസിയുമായുള്ള വ്യത്യാസം?

ഇതുകേട്ട് സന്യാസി പറഞ്ഞു: അങ്ങയുടെ സംശയം വളരെ ന്യായമാണ്. പക്ഷെ ഇതിന് മറുപടി കിട്ടണമെങ്കില്‍ അങ്ങ് എന്റെ കൂടെ അല്‍പ ദൂരം നടക്കാന്‍ തയ്യാറാവണം. രാജാവ് സമ്മതിച്ചു. അങ്ങനെ രണ്ടു പേരും നടന്നു തുടങ്ങി. നടന്ന് നടന്ന് നേരം ഉച്ചകഴിഞ്ഞു. വിശപ്പും ദാഹവും രാജാവിനെ തളര്‍ത്തി. രാജ്യത്തിന്റെ അതിര്‍ത്തിയാവാറായി. സന്യാസിയാണെങ്കില്‍ നടത്തം നിര്‍ത്തുന്നുമില്ല. രാജാവിന് പരിഭ്രമമായി. ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: അങ്ങ് എവിടേക്കാണ് നടക്കുന്നത്. എന്റെ രാജ്യത്തിന്റെ അതിര്‍ത്തി ഇവിടെ കഴിഞ്ഞു. അപ്പുറം ശത്രുരാജ്യമാണ്. എനിക്കങ്ങോട്ട് വരാനാവില്ല. മാത്രമല്ല ഉടനെ തിരിച്ചില്ലെങ്കില്‍ ഇരുട്ടിന് മുന്‍പ് കൊട്ടാരത്തിലെത്താനുമാവില്ല. സന്യാസി ചിരിച്ചകൊണ്ടു പറഞ്ഞു: രാജാവെ ഇതുതന്നെയാണ് അങ്ങും ഞാനുമായുള്ള വ്യത്യാസം. അങ്ങയുടെ രാജ്യത്തിന് അതിര്‍ത്തിയുണ്ട്. പക്ഷെ എന്റെ രാജ്യത്തിന് അതിരുകളില്ല. എനിക്ക് ശത്രുക്കളുമില്ല. കൊട്ടാരവും വനാന്തരവും എനിക്ക് ഒരുപോലെ തന്നെ. എവിടെയും എന്റെ വിധി എന്നോടൊപ്പമുണ്ട്.


രാജാവിന് ഇപ്പോഴാണ് അബദ്ധം മനസ്സിലായത്. നിധി കിട്ടുമെന്ന് വിചാരിച്ച് സന്യാസി ഇരുന്നിരുന്ന മരത്തിനുചുവട്ടിലും സന്യാസിയുടെ ഭാണ്ഡത്തിലുമൊക്കെ രാജാവ് രഹസ്യമായി പരിശോധന നടത്തിയിരുന്നു. പക്ഷെ ഇപ്പോഴാണ് അത് സാധാരണ നിധിയല്ല എന്ന് ബോധ്യമായത്. എങ്കിലും


സന്യാസിയോട് ഇങ്ങനെ ചോദിച്ചു. എനിക്ക് ആ നിധി സ്വന്തമാക്കാന്‍ കഴിയുമോ? സന്യാസി പറഞ്ഞു: തീര്‍ച്ചയായും. ”ഞാന്‍ ഇല്ലാതായാല്‍ താങ്കള്‍ക്ക് ആ നിധി സ്വന്തമാക്കാനാവും.”


രാജാവ് പറഞ്ഞു: എങ്കില്‍ അങ്ങയെ ഇപ്പോള്‍ തന്നെ എനിക്ക് ഇല്ലാതാക്കാന്‍ കഴിയും. ഇതുകേട്ട്


സന്യാസി പറഞ്ഞു. അതസാധ്യമാണ് മഹാരാജന്‍. ഞാന്‍ ഇല്ലാതാവണം എന്നുപറഞ്ഞാല്‍ ഞാന്‍ എന്ന ഭാവം (അഹംഭാവം) ഇല്ലാതാവണം എന്നാണര്‍ത്ഥം. അങ്ങനെയുള്ള ഒരാളെ അങ്ങയ്ക്ക് വീണ്ടും ഇല്ലാതാക്കാനാവില്ല. ആയുധംകൊണ്ട് ഒന്നും നേടാനാവില്ല. അതുപേക്ഷിച്ചാല്‍ മാത്രമേ അങ്ങ് സമാധാനമെന്തെന്നറിയൂ. രാജാവ് ലജ്ജിതനായി. ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: എനിക്കും അങ്ങയോടൊപ്പം വരണമെന്നുണ്ട്. പക്ഷെ കൊട്ടാരത്തില്‍ എല്ലാവരും എന്നെ കാത്തിരിക്കുന്നുണ്ടാവും.


സന്യാസി ചിരിച്ചു: കേവലം ഒരു വഴിയമ്പലത്തെക്കുറിച്ച് അങ്ങ് ഇത്രയും വേവലാതിപ്പെടുന്നതെന്തിന്? രാജാവിന് ചെറിയ കോപം വന്നു. ഞാന്‍ കൊട്ടാരത്തിന്റെ കാര്യമാണ് പറഞ്ഞത്. വഴിയമ്പലത്തിന്റെയല്ല.


സന്യാസി: ഓഹോ. ഈ കൊട്ടാരം ഇതിനുമുന്‍പ് ആരുടെതായിരുന്നു?

രാജാവ്: എന്റെ അച്ഛന്റെതായിരുന്നു.

സന്യാസി: അതിന് മുന്‍പ് ആരുടെതായിരുന്നു?

രാജാവ്: അച്ഛന്റെ അച്ഛന്റെതായിരുന്നു.

സന്യാസി: അതിന് മുന്‍പ്?

രാജാവ്: അദ്ദേഹത്തിന്റെ അച്ഛന്റേത്.

സന്യാസി: എന്നുവച്ചാല്‍ ഇതാരുടെയും സ്വന്തമായിരുന്നില്ല

എന്നുതന്നെയല്ലെ അര്‍ത്ഥം. അതാണ് ഞാന്‍ ആദ്യമേ പറഞ്ഞത്. കൊട്ടാരം മാത്രമല്ല, ഈ ലോകം തന്നെ ഒരു വലിയ വഴിയമ്പലമാണ്. നമ്മളെല്ലാം യാത്രക്കാരും. രാജാവ് പറഞ്ഞു: ഞാന്‍ കൊട്ടാരം ഉപേക്ഷിക്കണം എന്നാണോ അങ്ങ് പറഞ്ഞുവരുന്നതെന്ന് സംശയിക്കുന്നു.


സന്യാസി: ഒരിക്കലുമല്ല. അങ്ങ് കൊട്ടാരം ഉപേക്ഷിച്ചതുകൊണ്ടുമാത്രം പ്രശ്‌നങ്ങള്‍ അവസാനിക്കുകയില്ല. പ്രജകള്‍ക്ക് അനുസരിക്കാന്‍ ഒരു രാജാവ് ആവശ്യമാണ്. അങ്ങയ്ക്ക് പകരം വേറൊരാള്‍ രാജാവാകും. അത് അങ്ങുതന്നെ ആയിരിക്കുന്നതില്‍ എന്താണ് തെറ്റ്? അതുകൊണ്ട് അങ്ങ് കൊട്ടാരം ഉപേക്ഷിക്കേണ്ടതില്ല. സ്വന്തമല്ലാത്ത ഒന്നിനെ ആര്‍ക്കും ഉപേക്ഷിക്കാനാവില്ലെന്ന് മനസ്സിലാക്കിയാല്‍ മതിയാകും. ഏത് നിമിഷവും കൈവിട്ട് പോകാവുന്ന-ഒരിക്കലും സ്വന്തമായിരുന്നിട്ടില്ലാത്ത- കുറെ വസ്തുക്കളെ സ്വന്തം എന്ന് വിചാരിക്കുന്നതാണ് കുഴപ്പം. ഒന്നും സ്വന്തമല്ല എന്നറിയുന്നവര്‍ക്ക് ഒന്നും ഉപേക്ഷിക്കാനുമാവില്ല.


രാജാവ്: പിന്നെ ഞാന്‍ എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത്? അങ്ങ് തന്നെ പറഞ്ഞുതരണം.


സന്യാസി: അതാണ് ഞാന്‍ ആദ്യമേ പറഞ്ഞത് ‘ഞാന്‍’ ഇല്ലാതായാല്‍ അങ്ങയ്ക്ക് നിധി സ്വന്തമാക്കാമെന്ന്. ഞാന്‍ ഇല്ലാതായാല്‍ എന്റേതും ഇല്ലാതാവും. ഒന്നും സ്വന്തമായി ഇല്ലാത്തവന് ഈ ലോകം മുഴുവനും സ്വന്തമായിരിക്കും. അവന്‍ ലോകത്തിന്റേതുമായിരിക്കും. മഹത്തായ ഈ സ്വാതന്ത്ര്യമാണ് ഈശ്വരാനുഭൂതി. അതാണ് നിധി.


രാജാവ്: സ്വാമിന്‍ അഹം ഇല്ലാതാക്കാന്‍ എന്താണ് വഴി?


സന്യാസി: അത് അല്‍പ്പം പ്രയാസമുള്ള കാര്യമാണ്. പക്ഷെ തീരെ അസാധ്യമല്ല. ഞാനെന്നും എന്റേതെന്നുമുള്ള അഹന്താമമതകള്‍ ഉണ്ടാകുന്നത് മനസ്സിലാണ്. അതുകൊണ്ട് മനസ്സ് ഉപേക്ഷിച്ചാല്‍ അങ്ങ് പൂര്‍ണ സ്വതന്ത്രനായിത്തീരും.


രാജാവ്: ശരി. പക്ഷെ മനസ്സ് എങ്ങനെയാണുപേക്ഷിക്കുക?

സന്യാസി: മനസ്സിനെ നേരിട്ട് നിയന്ത്രിക്കാനും ഉപേക്ഷിക്കാനുമൊക്കെ പ്രയാസം തന്നെയാണ്. അതുകൊണ്ട് ഭക്തിജ്ഞാന കര്‍മയോഗങ്ങളിലൂടെ പരോക്ഷമായി അത് സാധിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.


രാജാവ്: സ്വാമിന്‍, അത് വിശദമായി പറഞ്ഞുതന്നാലും.


സന്യാസി: ഭക്തിയിലൂടെ ഭൗതികവിചാരങ്ങള്‍ ഒഴിവാക്കി ആത്മസ്വരൂപാവസ്ഥയിലെത്തുന്നതിനെയാണ് ഭക്തിയോഗം എന്നുപറയുന്നത്.

കര്‍മത്തിലുള്ള ഏകാഗ്രതയിലൂടെ ഇത് സാധിക്കുമ്പോള്‍ അത് കര്‍മയോഗമാകുന്നു. തത്വജ്ഞാനത്തിലൂടെ ഭഗവല്‍പ്രാപ്തി നേടുന്നതാണ് ജ്ഞാനയോഗം. ഇത് ഉത്തമമാണെങ്കിലും ഒരു ഗുരുവിന്റെ സഹായം ആവശ്യമായിവരും.


ഭക്തിയാണ് പ്രായേണ സരളവും എന്നാല്‍ ശക്തവും സുരക്ഷിതവുമായ മാര്‍ഗ്ഗം. അവിടെ വഴിതെറ്റാനുള്ള സാധ്യതയില്ല. മനസ്സ് നേരിട്ട് ഈശ്വരനില്‍ സമര്‍പ്പിക്കുന്നതിലൂടെ നാം ഭൗതിക മുക്തി നേടുന്നു. അഥവാ സ്വരൂപപ്രാപ്തി നേടുന്നു. ഇതുതന്നെയാണ് മനസ്സ് ഉപേക്ഷിക്കല്‍ അഥവാ മോക്ഷം. ഭക്തി മാര്‍ഗത്തില്‍ ഭഗവല്‍ നാമജപം ഏറ്റവും ഉത്തമവും എല്ലാവര്‍ക്കും ഒരുപോലെ സ്വീകാര്യവുമാകുന്നു.



പലതും പറഞ്ഞ് പകല്‍ കളയുന്നനാവുതവ-
തിരുനാമ കീര്‍ത്തനമിതതിനായ് വരേണമിഹ
കലിയായ കാലമിതിലതുകൊണ്ടുമോക്ഷഗതി-
യെളുതെന്നു കേള്‍പ്പു ഹരി നാരായണായ നമഃ
(ഹരിനാമ കീര്‍ത്തനം)

രാജാവിന് ചിരി വന്നു,

സ്വാമി, ഇത്രയും ലളിതമായ കാര്യമാണല്ലൊ അങ്ങ് ആദ്യം വളരെ സങ്കീര്‍ണമായി പറഞ്ഞത്.

സന്യാസി: ലളിതമാണെങ്കിലും ഇത് ചെറിയ കാര്യമല്ല. പലരും ഇതിന്റെ പ്രാധാന്യം വേണ്ടത്ര ഉള്‍ക്കൊള്ളുന്നില്ല എന്നതാണ് സത്യം. ജന്മസിദ്ധമായ ആനന്ദം ഇടതടവില്ലാതെ അനുഭവിക്കാന്‍ കഴിയുമ്പോള്‍ മാത്രമേ നാം യഥാര്‍ത്ഥത്തില്‍ ജിവിക്കുന്നു എന്നുപറയാന്‍ കഴിയൂ. ആനന്ദകരമായ ജീവിതമാണ് ആരോഗ്യകരമായ ജീവിതം. ഇത് പ്രകൃതിസഹജമായ അമൃതത്വത്തിന്റെ മാര്‍ഗ്ഗമാകുന്നു. നിയന്ത്രണമില്ലാത്ത മനസ്സാണ് മനുഷ്യന്റെ ഏറ്റവും വലിയ ശത്രു. നിയന്ത്രിക്കാന്‍ കഴിയുമ്പോള്‍ അതേ മനസ്സ് തന്നെയാണ്  എല്ലാ അനുഭൂതിക്കും അടിസ്ഥാനവും. മനസ്സാണ് ബന്ധത്തിനും മോക്ഷത്തിനും ഹേതുവാകുന്നത്.


ആത്മൈവ ഹ്യാത്മനോബന്ധു-
രാത്മൈവ രിപുരാത്മനഃ
എന്ന് ഗീതയില്‍ പറയുന്നുണ്ടല്ലൊ.


മഹാരാജന്‍, രാജ്യം ഭരിക്കുക എന്നതാണ് രാജാവിന്റെ ധര്‍മം. അതിലൂടെ തന്നെ അങ്ങയ്ക്ക് ലക്ഷ്യപ്രാപ്തി നേടാനാവും. ആര് എവിടെ നില്‍ക്കുന്നു എന്നതല്ല. മനസ്സ് എവിടെ നില്‍ക്കുന്നു എന്നതാണ് പ്രധാനം. അങ്ങ് ഉടനെ തിരിച്ചുപോകുക. പ്രജകളെ സന്തോഷിപ്പിക്കുക.

രാജാവ്: അങ്ങയെ കണ്ടുമുട്ടിയത് തന്നെ എന്റെ ഏറ്റവും വലിയ ഭാഗ്യം. മഹാത്മന്‍, എന്നെ അനുഗ്രഹിച്ചാലും. (നമസ്‌കരിക്കുന്നു)


മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.



വി. വിഷ്ണു നമ്പൂതിരി

ഉപവാസത്തിന്റെ ഗുണങ്ങള്‍

ഉപവാസംകൊണ്ട് ദീനങ്ങള്‍ മിക്കവാറും ഭേദപ്പെടുന്നു. ഉപവാസം അനുഷ്ഠിച്ചുവരുന്നത് പൊതുവെ ആത്മീയജീവിതം നയിക്കുന്നവരാണ്. ജീവിതത്തില്‍ അല്‍പ സ്വല്‍പം ഉപവാസങ്ങള്‍ അഥവാ അര്‍ദ്ധ ഉപവാസം, ആഴ്ചയില്‍ ഒരിക്കല്‍ വാവുതോറുമുള്ള ഉപവാസങ്ങള്‍ എന്നിവ നല്ലതാണ്. കഠിനവും നീണ്ടതുമായ ഉപവാസങ്ങള്‍ ഗുണത്തെക്കാള്‍ ദോഷമാണുണ്ടാക്കുക.


ഉപവാസക്കാലത്തും അതിനുശേഷവും അത്രയും ദിവസം പൂര്‍ണമായ മനഃസ്വസ്ഥത കൂടി ഉണ്ടായാല്‍ ഉപവാസം കൊണ്ടുള്ള ഗുണം അനുഭവിക്കാം.


ഉപവാസകാലത്ത് ശരീരത്തിലുള്ള മാലിന്യങ്ങള്‍ നിര്‍ഗമിക്കുന്നു. ഉപവാസകാലം വെള്ളം ധാരാളം കുടിച്ചാല്‍ ശരീരാന്തര്‍ഭാഗം ശുദ്ധമാവുകയും, വായില്‍ ഉമിനീര്‍ വര്‍ധിക്കുകയും ചെയ്യും. ഒരു ദിവസം അഞ്ചാറു പ്രാവശ്യമായി ഒന്നര ഇടങ്ങഴി വെള്ളം എങ്കിലും ഉപയോഗിക്കണം. നാഴിവെള്ളത്തില്‍ അല്‍പസ്വല്‍പം ഉപ്പും അത്രയും സോഡാപൊടിയും ചേര്‍ത്ത് ജലം കഴിക്കാം. വെള്ളം അല്‍പം ചൂടാക്കി വസ്തിവയ്ക്കുകയും ചെയ്യാം.


ഉപവാസക്കാലം വിശപ്പ് ഉണ്ടാകില്ല. ചെറിയ ജോലികളില്‍ ഏര്‍പ്പെടാം. ഉപവാസം കഴിഞ്ഞാല്‍ നാരങ്ങാനീരോ പഴച്ചാറുകളോ കഴിക്കാം. കുറേശെ കുറേശെ ഭക്ഷണം കഴിച്ചുതുടങ്ങാം. അമിതവണ്ണം ഉള്ളവര്‍ക്ക് ഉപവാസം നല്ലതാണ്. ഭാരം കുറഞ്ഞുതുടങ്ങും. ഉപവാസകാലം വ്യായാമം ഒഴിവാക്കിയിരുന്നുവെങ്കില്‍ ഉപവാസം കഴിഞ്ഞുള്ള കാലങ്ങളില്‍ വ്യായാമം തുടങ്ങാം. എന്നാല്‍ ഉപവാസകാലത്തും പ്രാണായാമങ്ങള്‍ ധ്യാനം എന്നിവ തുടരാം.

ഉപവാസം തുടങ്ങുന്നതിന് മുന്‍പായി ശാരീരികവും മാനസികവുമായി അതിനുള്ള തയ്യാറെടുപ്പ് ഉണ്ടായിരിക്കണം.


ഉപവാസകാലം ഭക്ഷണകാര്യങ്ങളെക്കുറിച്ച് സ്മരിക്കുകപോലും അരുത്. ഉപവാസകാലം വെള്ളം തിളപ്പിച്ച് തണുപ്പിച്ച് കുറേശെ ആവശ്യത്തിന് കഴിക്കാം. ആവശ്യത്തിന് ഉപ്പും സോഡയും ചേര്‍ക്കുന്നതില്‍ വിരോധം ഇല്ല.


ശുദ്ധവായു ലഭിക്കുന്നിടത്തു കിടന്നുവേണം ഉറങ്ങുവാന്‍. അതിരാവിലെ ഇളംവെയില്‍ ഒരു മണിക്കൂര്‍ നേരം കൊള്ളണം. ഉപവാസക്കാലത്ത് ഉപവാസത്തെപ്പറ്റിയോ അല്ലാതെയോ ഉള്ള ദുര്‍ഘട വിചാരങ്ങള്‍ ഒന്നും പാടില്ല. ഇവിടെയാണ് ആത്മീയ ഉപവാസത്തിന്റെ പ്രസക്തി. മലബന്ധം, പക്ഷവാതം, ഈര്‍ച്ച, മുഷിവ്, അതിതുഷ്ടി എന്നിവയെല്ലാം ഉപവാസത്തിലൂടെ മാറും.


ഭക്തിപ്രസാദം


ആത്മാന്വേഷണമാണ് ഭാരതത്തെ ‘ഗുരുഭാരത’മായി അടയാളപ്പെടുത്തുന്നത്. ‘ഞാന്‍ ആര്?’ എന്ന ചോദ്യത്തിന്റെ അനന്തയാത്ര ഭാരതീയ പൈതൃകത്തിന്റെ ശ്രീകോവിലിലേക്കാണ്. അതിനുള്ളിലെരിയുന്ന അനന്തമായ പ്രകാശം ‘ആത്മജ്യോതി’ തന്നെയെന്നറിയാന്‍ മനുഷ്യന്‍ പൂര്‍ണതയിലേക്ക് പ്രവേശിക്കണം. ആ പൂര്‍ണതയുടെ പ്രയാണപ്പടവാണ് ഭക്തി. സ്‌നേഹത്തിലൂടെ ഈശ്വരനെ സാക്ഷാത്കരിക്കാം എന്ന ഋഷിദര്‍ശനത്തിന്റെ പ്രത്യക്ഷവൈഭവമാണ് ഭക്തിസാധനയില്‍ ഉള്‍ച്ചേരുന്നത്.


ശാന്തം, ദാസ്യം, സഖ്യം, വാത്സല്യം, മധുരഭാവം എന്നീ പഞ്ചഭാവമുഖവും സ്‌നേഹത്തിന്റെ രൂപാന്തരമാണ്. സര്‍വസാമാന്യമായ ഈ വൈകാരികതലത്തെ സമൂര്‍ത്തമായി പ്രത്യക്ഷീകരിക്കുമ്പോള്‍ അത് ‘ഭക്തിയോഗം’ എന്ന വിളിപ്പേരിന് അര്‍ഹമാകുന്നു. ഈശ്വരനിലേക്കുള്ള ഏകാഗ്രമായ സ്‌നേഹസിദ്ധിയെ പരാഭക്തിയെന്ന് ഗുരുജനങ്ങള്‍ വിളിച്ചുവന്നു. പരാഭക്തിയുടെ പരമപദമാണ് ഋഷിത്വം. അവര്‍ ജന്മാന്തരങ്ങളിലൂടെ കയറിവന്ന സോപാനശിലയെ ഗൗണീഭക്തിയെന്ന് വ്യവഹരിക്കാം. അദ്വൈത വിചാരത്തില്‍ പരാഭക്തിയും ഗൗണീഭക്തിയും ഒന്നുതന്നെ. ഭക്തിയോഗപഥത്തില്‍ ഇതിന്റെ സാക്ഷാത്കാരമാണ് ക്ഷേത്രം ലക്ഷ്യം വയ്ക്കുന്നത്. ഭാരതക്ഷേത്രത്തിന് മുന്‍പില്‍ കാലം പണിത ഭണ്ഡാരം ജ്ഞാനത്തിന്റെ അനശ്വരമായ നിധിപേടകമാണ്. സംഹിത, ബ്രാഹ്മണം, ഉപനിഷത്ത്, വേദം, വേദാംഗങ്ങള്‍, പഞ്ചമവേദമായ പുരാണേതിഹാസങ്ങള്‍, അറിവിന്റെ സംഖ്യാതീതമായ അവാന്തരവിഭാഗങ്ങള്‍ എന്നീ അമൂല്യരത്‌നങ്ങളെ അന്നും ഇന്നും എന്നും കാത്തുപോരുന്ന കാവലാളാണ് ക്ഷേത്രങ്ങളും അവയുടെ ഭക്തിജ്ഞാനകര്‍മയോഗപദ്ധതികളും. പുരുഷാര്‍ത്ഥമെന്നെണ്ണുന്ന ധര്‍മാര്‍ത്ഥകാമമോക്ഷാദികള്‍ തന്നെയാണ് ഭക്തിമാര്‍ഗത്തിന്റെ വിശുദ്ധഫലം.


ഭഗവാനിലുള്ള അനന്യമായ ഭക്തികൊണ്ടുമാത്രമേ വിശ്വരൂപസത്തയെ അറിയാനും ആരായാനും കണ്ടെത്താനും പ്രാപിക്കാനുമാവൂ എന്ന് ഭഗവദ്ഗീത ദര്‍ശിക്കുന്നു. തത്വജ്ഞാനലബ്ധിയും ഭഗവത്പ്രാപ്തിയും ഭക്തിയിലൂടെ നേടിയെടുത്ത ഗുരുജനങ്ങളുടെ അനുഭവസാക്ഷ്യം ആലോചനാമൃതമാണ്. ജ്ഞാനവൈരാഗ്യത്തേയപേക്ഷിച്ച് ഭക്തിവൈരാഗ്യം നേടുക ക്ഷിപ്രസാധ്യമാണ്. യഥാര്‍ത്ഥ ഭക്തന് സ്വന്തം ഈശ്വരഭജനംപോലും ബോധത്തില്‍ അസ്തമിക്കുന്നു. ഹനുമാനും ശബരിയും ഇതിന് നിദര്‍ശനമാണ്. സാധകനില്‍ ‘അഹം’ നശിപ്പിച്ചാണ് ഭക്തി വളരുക. ‘ഇദം നമമഃ’ ‘ഇതൊന്നും എന്റെയല്ല’, ‘ഏകം സദ് വിപ്രാ ബഹുധാ വദന്തി’- സത്യം ഏകമാണ്, അന്വേഷികള്‍ അത് പലതായി പറയുന്നു എന്ന മഹാദര്‍ശനത്തിന്റെ സത്യശിവസൗന്ദര്യം ഭക്തഹൃദയം സ്വാംശീകരിക്കുന്ന മുഹൂര്‍ത്തമാണിത്. ഇതുതന്നെ മോക്ഷലബ്ധി.


ഭക്തിക്ക് ലക്ഷ്യവും മാര്‍ഗവും ഉണ്ടെന്ന് ഉപാസകനറിയാം. ലക്ഷ്യതലത്തില്‍ ഭക്തിയുടെ നിര്‍വചനം ആചാര്യസ്വാമികള്‍ നല്‍കുന്നുണ്ട്- ”സ്വസ്വരൂപനുസന്ധാനം ഭക്തിരിത്യഭിധീയതേ” (വിവേകചൂഡാമണി). സ്വസ്വരൂപത്തെ അനുസന്ധാനം ചെയ്യുന്നതുതന്നെ ഭക്തി. ആത്മാന്വേഷണം തന്നെ ഭക്തിയെന്ന് താല്‍പര്യം. മാര്‍ഗതലത്തില്‍ ഭക്തിയെ വിശദീകരിക്കുകയാണ് ‘നാരദഭക്തി സൂത്രം.’ ‘സാത്വസ്മിന്‍ പരമപ്രേമരൂപാ’-ഭക്തി ഇവനിലുള്ള പരമപ്രേമമാകുന്നു എന്നര്‍ത്ഥം. മുക്തിദമായ ഭക്തിയാണ് സാധകനെ നവധാഭക്തിയുടെ വിചിന്തനത്തിന് പ്രേരിപ്പിക്കുക. ഭക്തോത്തമനായ പ്രഹ്ലാദന്റെ ഭാഗവതവചനം കര്‍ണപീയുഷമാണ്.


‘വിഷ്ണുവിന്റെ ശ്രവണം, കീര്‍ത്തനം, വന്ദനം, ദാസ്യം, സഖ്യം, ആത്മനിവേദനം എന്ന് ഒമ്പതുപ്രകാരമാണ് ഭക്തിയുടെ സഞ്ചാരം.’ നാരദമഹര്‍ഷിയുടെ ഭക്തിശാസ്ത്രം ഭക്തിയുടെ പതിനൊന്ന് പ്രകാരത്തെയാണ് സൂത്രരൂപത്തില്‍ ഉപദേശിക്കുന്നത്. ഗുണമാഹാത്മ്യാസക്തി, രൂപാസക്തി, പൂജാസക്തി, സ്മരണാസക്തി, കാന്താസക്തി, വാല്‍സല്യാസക്തി, ആത്മനിവേദനാസക്തി, തന്മയാസക്തി, പരമവിരഹാസക്തി. ഭക്തിയോഗിയുടെ ആനന്ദം ബ്രഹ്മാനന്ദം തന്നെ. ഈ ബ്രഹ്മപദ പ്രാപ്തിതന്നെയാണ് ക്ഷേത്രഭക്തിയും പ്രദാനം ചെയ്യുന്നത്. ആര്‍ത്തന്റെ ഭക്തിയും ജിജ്ഞാസുവിന്റെ ഭക്തിക്കും, അര്‍ത്ഥാസത്തിയുടെ ഭക്തിയും, ത്രിധാഭക്തിയുടെ സ്വരൂപം വെളിവാക്കുന്നു.


‘ലോകഗുരോ, ഞങ്ങള്‍ക്ക് എന്നും എവിടെയും ആപത്തുകള്‍ ഉണ്ടാവണേ! അപ്പോള്‍ നിന്തിരുവടിയെ കാണാമല്ലോ. പിന്നെ സംസാരം കാണേണ്ടി വരില്ലല്ലോ’ എന്ന് പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുന്ന കുന്തിയും, ‘ഈശ്വരാ, നിന്തിരുവടിയിലുള്ള പ്രേമമാകുന്ന ഭക്തി തന്നെയാണ് എന്നും എല്ലാറ്റിനേക്കാളും ഹൃദ്യവും സമ്പന്നവും’ എന്ന് പാടുന്ന നാരായണീയകാരനും ഭക്തിയുടെ സാന്ദ്രാനുഭൂതിയെ സാക്ഷാത്കരിക്കുകയാണ്. പരമാത്മവിചിന്തനത്തില്‍ നടത്തുന്ന ആത്മസമര്‍പ്പണമാണ് ഭക്തി. ഭക്തികൊണ്ടുതന്നെ ജ്ഞാനവും മുക്തിയും ലഭിക്കുന്നുവെന്ന ഗീതാശാസ്ത്രത്തെ സഫലീകരിക്കുന്നത് ക്ഷേത്ര സംസ്‌കൃതിയാണ്.


ഭാരതീയ പൈതൃകത്തിന്റെ ആന്തരശാന്തിയും ആന്തരനാദവും മഹാഗുരുക്കന്മാരും മഹാക്ഷേത്രങ്ങളും മാറ്റുരയ്ക്കുന്ന ഭക്തിയുടെ മഹാമാര്‍ഗം തന്നെ. ആര്‍ഷസംസ്‌കൃതിയുടെ ഈ സനാതന സഞ്ചാരവഴിയില്‍ വിഘ്‌നമായി വരുന്ന എന്തിനെയും നാം പ്രതിരോധിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. ‘മതേതര’മെന്ന നിരര്‍ത്ഥകപദം മുന്‍നിര്‍ത്തി ഹിന്ദുവിന്റെ ആരാധനാലയങ്ങളും ക്ഷേത്രസമ്പത്തും തട്ടിയെടുക്കാന്‍ സര്‍ക്കാര്‍ തലത്തില്‍തന്നെ ഇന്ന് സംവിധാനക്രമമുണ്ട്. നമ്മുടെ ആത്മവീര്യത്തെയും അധ്യാത്മവിദ്യയെയും ഭക്തിസംസ്‌കൃതിയെയും അപകടത്തിലാക്കാന്‍ നാം ആരെയും അനുവദിച്ചുകൂടാ.


അധിനിവേശ സംസ്‌കൃതികള്‍ക്കേകി വരുന്ന പരമസ്വാതന്ത്ര്യം ആര്‍ഷധര്‍മ സംസ്‌കൃതിക്ക് നിഷിദ്ധമാവുന്നതെങ്ങനെ? ക്ഷേത്രത്തിലെ കെടാവിളക്കുകള്‍ക്ക് നാം ഭക്തിശക്തി വിശ്വാസങ്ങളുടെ നറുനെയ് പകരുക. സംസ്‌കാര പ്രകാശം പ്രചുരിമയോടെ പ്രതിഫലിക്കട്ടെ.




വിധിയുടെ അലംഘനീയത


അയമമൃതനിധാനം നായകോളപ്യോഷധീനാം
ശതിഭിഗനുയാതഃ ശംഭുമൂര്‍ധാവതംസഃ
പരിഹരതി ന ചൈ നം രാജയക്ഷ്മാ ശശാങ്കം
ഹതവിധി പരിപാകഃ കേന വാ ലംഘനീയഃ


വിധിയുടെ ദുര്‍നിവാരതയെക്കുറിച്ചുള്ള ആലോചനാമൃതമായ ഈ ശ്ലോകം മഹാകവിയായ ഭര്‍ത്തൃഹരിയുടേതാണ്. ചന്ദ്രനെ അമൃതത്തിന്റെ ആവാസസ്ഥാനമായാണ് പണ്ഡിതന്മാര്‍ കീര്‍ത്തിക്കുന്നത്. അദ്ദേഹം ഔഷധച്ചെടികളുടെ നാഥനാണ്. ശതഭിഷഗ് എന്നുപേരുള്ള ചതയം നക്ഷത്രം തൊട്ടുപിന്നിലുണ്ട്. (ഈ പദത്തിന് ശ്ലേഷംകൊണ്ട് നൂറു വൈദ്യന്മാര്‍ എന്ന അര്‍ത്ഥംകൂടി ധ്വനിക്കുന്നു). മൃത്യുവിനെ സംഹരിച്ച ശ്രീപരമേശ്വരന്റെ ശിരോലങ്കാരമാണ് ചന്ദ്രന്‍. ഈ മഹത്വമെല്ലാമുണ്ടെങ്കിലും അദ്ദഹം ക്ഷയരോഗം എന്ന മഹാവ്യാധിക്ക് വിധേയനാണ്. അമൃതമോ ഔഷധങ്ങളോ ശതഭിഷക്കിന്റെ സാമീപ്യമോ കാലകാലനും വൈദ്യനാഥനുമായ മഹാദേവന്റെ ശിരോഭൂഷണം എന്ന പദവിയോ ഒന്നും ചന്ദ്രനെ ഈ മഹാവിപത്തില്‍നിന്ന് രക്ഷിക്കാന്‍ പര്യാപ്തമാകുന്നില്ല. സര്‍വശക്തനായ നിയതിയുടെ മുന്‍പില്‍ ഈ മഹാശക്തികളൊക്കെ നിസ്സഹായമാകുന്നു. വിധിയുടെ അധൃഷ്യമായ പ്രഭാവത്തെ ആര്‍ക്കാണ് ജയിക്കാന്‍ കഴിയുക?

വിധിയുടെ അനിവാര്യത സംസ്‌കൃതസുഭാഷിതങ്ങളില്‍ സുലഭമായ പ്രമേയമാണ്. ”കരോതി വിമുഖേ കിം വിധൗ പൗരുഷം,” ”ഗരീയസി കേവലമീശ്വരേച്ഛാ”, ”വിധേര്‍ വിചിത്രാണി വിചേഷ്ടിതാനി” തുടങ്ങിയ ഉക്തികള്‍ സുഭാഷിത സാഹിത്യത്തില്‍ ധാരാളം കാണാന്‍ കഴിയും.


വിധിയെ ലംഘിക്കാന്‍ ആര്‍ക്കാണ് കഴിയുക? ആ വിധിയുടെ പോക്കാകട്ടെ വിചിത്രവുമാണ്. ‘തലയിലെഴുത്തു തലോടിയാല്‍ പോകുമോ’ എന്നെല്ലാം നിയതിയുടെ ദുര്‍നിവാരതയെ കവികള്‍ വര്‍ണിച്ചിരിക്കുന്നു. ചന്ദ്രന്റെ വൃദ്ധിക്ഷയങ്ങളും ഈ പ്രപഞ്ചസത്യത്തിന്റെ ദൃഷ്ടാന്തമായി കവി ഉത്‌പ്രേക്ഷിക്കുന്നു. അവിച്ഛിന്നമായ ആയുരാരോഗ്യസൗഖ്യവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഒട്ടേറെ ഘടകങ്ങള്‍ ചന്ദ്രന് അനുകൂലമായുണ്ട്. അമൃതം എന്ന പദത്തിന്റെ അര്‍ത്ഥം തന്നെ മരണമോ നാശമോ ഇല്ലാത്തത് എന്നാണ്. ആ സുധയുടെ നിവാസഭൂമിയാണ് ചന്ദ്രന്‍. അദ്ദേഹം സുധാകരനാണ്. നൂറു വൈദ്യശ്രേഷ്ഠന്മാരുടെ സാമീപ്യം അദ്ദേഹത്തിനുണ്ട്. ഔഷധ സസ്യങ്ങള്‍ക്കെല്ലാം അധിപനാണ്. സര്‍വോപരി ശിവന്റെ ശിരോരത്‌നമാണ്. പക്ഷേ, പ്രബലമായ ഈ അനുകൂലഘടങ്ങളൊക്കെ വിധിയുടെ മുന്‍പില്‍ നിസ്സാരങ്ങളാകുന്നു. വിധിവൈഭവം ജയിക്കുന്നു.


ഒരു കാര്യം ഇവിടെ പ്രത്യേകം ചൂണ്ടിക്കാണിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. ജീവിതത്തില്‍ പ്രതിബന്ധങ്ങള്‍ നേരിടേണ്ടിവരുമ്പോള്‍ ശാന്തമായും യുക്തിപൂര്‍വമായും ചിന്തിച്ച്, സാഹചര്യങ്ങള്‍ അനുവദിക്കുന്നിടത്തോളം അവയെ തന്റേടത്തോടെ നേരിടുന്നതിനു പകരം, തീര്‍ത്തും പരാജയമനോഭാവം കൈക്കൊണ്ട് യാതൊരു എതിര്‍പ്പും കൂടാതെ തലയിലെഴുത്തിനെ പ്‌രാകിക്കൊണ്ട് വിധിക്കു കീഴടങ്ങണമെന്നല്ല ഇവിടെയെല്ലാമുള്ള വിവക്ഷ. നേരേ മറിച്ച്,


”ദൈവം വിഹായ കുരു പൗരുഷമാത്മ ശക്ത്യാ
യത്‌നേ കൃതേ യദിന സി ധൃതി കോളത്ര ദോഷഃ”
എന്നാണ്. പൗരുഷത്തിന്റെയും നിശ്ചയദാര്‍ഢ്യത്തിന്റെയും ഇച്ഛാശക്തിയുടെയും സന്ദേശം നല്‍കുന്ന സുഭാഷിതങ്ങള്‍ അനവധിയുണ്ട്.


വിധി വരുത്തിക്കൂട്ടുന്ന ഭാഗ്യവിപര്യയങ്ങളെ യഥാശക്തി നേരിടാന്‍ ശ്രമിക്കുക. എന്നിട്ടും പരാജയമാണ് ഫലമെങ്കില്‍ തകര്‍ന്നുപോകാതെ, ആ ദൗര്‍ഭാഗ്യത്തെ ഉള്‍ക്കൊള്ളാന്‍ ശ്രമിക്കുക, അത് ഈശ്വരനിശ്ചയമാണന്ന് മനസ്സിലാക്കി സമാശ്വസിക്കുക, സമാധാനിക്കുക-അതാണ് വിവേകത്തിന്റെ മാര്‍ഗം. ഈ സാമാന്യതത്വത്തിന്റെ അനുബന്ധമായിട്ടു മാത്രമേ വിധിയുടെ അലംഘനീയതയെക്കുറിച്ചുള്ള പരാമര്‍ശങ്ങള്‍ കാണാന്‍ പാടുള്ളൂ.


മനുഷ്യനെ എത്രയായി സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു

ഒരിക്കല് പാര്വ്വതി ദേവി പരമശിവനോട് മനുഷ്യനെ എത്രയായി സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു എന്ന് ചോദിച്ചതിന് നലായി സൃഷ്ടിച്ചിരിക്
കുന്നു എന്ന് മറുപടി പറഞ്ഞു. അവ :-

1. സര്വ്വസാരം
2. ബഹിര്സാരം
3. അന്തസാരം
4. നിസ്സാരം
എന്നിങ്ങനെയാകുന്നു എന്ന് പറഞ്ഞു.

സര്വ്വസാരം എന്ന് പറഞ്ഞാല് മുഴുവന് കാതലുള്ളത് എന്ന് അര്ത്ഥം.
ബഹിര്സാരം എന്ന് പറഞ്ഞാല് ഉള്ള് പൊള്ളയായത് എന്ന് അര്ത്ഥം.
അന്തസ്സാരം എന്നു വെച്ചാല് ഉള്ള് കാതലുള്ളത് എന്ന് അര്ത്ഥം.
നിസ്സാരം എന്ന് പറഞ്ഞാല് ഒന്നിനും ഒരു ഉറപ്പ് ഇല്ലാത്തത് എന്ന് അര്ത്ഥം.
ഓരോ മനുഷ്യരുടേയും സ്വഭാവങ്ങള് പരിശോധിച്ചാല് ഇത് വ്യക്തമാകും.
നാലു ജാതികളെ ക്കുറിച്ച് എല്ലാവര്ക്കും അിറവുള്ളതാണല്ലോ. നാലു ജാതികള് അവ :-

1. ബ്രാഹ്മണന്
2. ക്ഷത്രിയന്
3. വൈശ്യന്
4. ശൂദ്രന്
എന്നിവയാണ്.

ബ്രാഹ്മണന് ബ്രഹ്മത്തെ അിറയുന്നവനാണ്. ബ്രഹ്മത്തെ അറിയുന്നത് ഈശ്വര ആരാധനയിലൂടേയാണ്. അപ്പോള് എല്ലാ മനുഷ്യരും ആരാധന സമയത്ത് ബ്രാഹ്മണനാണ്. ആ സമയത്ത് മറ്റു ചിന്തകളോ പ്രവര്ത്തികളോ പാടില്ലാത്തതാകുന്നു.

ക്ഷത്രിയന് മറ്റുള്ളവരെ നന്നായി പരിപാലിക്കുന്നവനാണ്. അങ്ങിനെ വരുമ്പോള് ഒരു കുടുംബം പരിപാലിക്കുന്നവന് ക്ഷത്രിയനാണ്. കുടുംബത്തെ ശത്രുക്കളില് നിന്നും രക്ഷിക്കുന്നു. അങ്ങിനെ വരുമ്പോള് എല്ലാ മനുഷ്യരും ക്ഷത്രിയനാണ്.

വൈശ്യന് വ്യാപാരി വ്യവസായിയാണ്. മനുഷ്യരെല്ലാം കൊടുക്കലും വാങ്ങലും നടത്തുന്നുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് എല്ലാമനുഷ്യരും വൈശ്യരാണ്.
ശൂദ്രര് എന്നു പറഞ്ഞാല് സേവകരാണ്. എല്ലാവരേയും സേവിക്കുകയാണ് അവന്റെ കടമ. അച്ഛന് മകനേയും മകന് അച്ഛനേയും ഭാര്യ ഭര്ത്താവിനേയും മിറച്ചും അതുപോലെ മറ്റുള്ളവരും പലരേയും ശുശ്രൂഷിക്കുകയു
ം സേവിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുവല്ലോ. പല മനുഷ്യരിലും ഇല്ലാതെ പോകുന്നത് ഇതു മാത്രമാണ്.

സേവ ചെയ്യുന്ന കാര്യത്തില് ആരും ഒരിക്കലും ഒരു ഉപേക്ഷ കാണിക്കരുത്.
ഭഗവാന് കൃഷ്ണന് അര്ജ്ജുനന്റെ തേര് തെളിക്കുന്നതും ഗാന്ധിജിയുടെ പ്രവര്ത്തന ശൈലികളും നമുക്ക് ഉത്തമ മാതൃകകളാണ്.
അതുകൊണ്ട് എല്ലാവരും സേവ ചെയ്യുന്ന കാര്യത്തില് പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിക്കണം.

ഒരു മനുഷ്യനില് മേല് പറഞ്ഞ എല്ലാജാതി സ്വഭാവങ്ങളും മാറി മാറി വരുന്നു. അതുകൊണ്ട് ഒരു വ്യക്തിയും ഒരു ജീവിതകാലം മുഴുവനും ബ്രാഹ്മണനോ, ക്ഷത്രിയനോ, വൈശ്യനോ, ശൂദ്രനോ ആയിരിക്കുകയില്ല.
ഒരു മനുഷ്യന്റെ തലയിലാണ് ബുദ്ധിയിരിക്കുന്നത്.
ആ ബുദ്ധിയില് നിന്നാണ് ‘അഹം’ എന്ന ‘ഞാന്’ ഉണ്ടാകുന്നത്. ഈ ‘ഞാനാണ്’ ജ്ഞാനം പകരുന്നത്.

അതുകൊണ്ട് തല ബ്രാഹ്മണ്യം നിറഞ്ഞ ബ്രഹ്മമായി തീരുന്നു.
രക്ഷിക്കുവാനായി കൈകളില് ആയുധം സ്വീകരിക്കപ്പെടുമ്പോള് കൈകള് ക്ഷത്രീയ ധര്മ്മം പരിപാലിക്കപ്പെടുന്നു. ജീവന് നിലനിറുത്തുവാന്‍ ഉദര ഭാഗം ഭക്ഷണം തുടങ്ങീ വസ്തുക്കള് സ്വീകരിക്കുകയും, തിരസ്കരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതു മൂലം ഉദരം വൈശ്യനാകുന്നു. കാലുകളാകട്ടെ സേവ ചെയ്യുന്നതില് ഉത്സുകിതനുമാണ്. കാലുകളാണ് പല സേവനങ്ങള്ക്കും ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്നത്. അതു കൊണ്ട് കാലുകള് ശൂദ്രനാണ്.
ഇങ്ങിനെ ഒരു വ്യക്തിയിലും ആ വ്യക്തിയുടെ ശരീര ഭാഗങ്ങളിലുമായി ക്ഷത്രീയാദികള് കല്പ്പിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

എല്ലാവരിലും നാലുവിധ ഗുണങ്ങളും ഉണ്ടായിരിക്കും. അവ :-

1. സാത്വീക ഗുണം
2. രജോ ഗുണം
3. തമോ ഗുണം
4. നിര്ഗുണം.

സാത്വീക ഗുണത്തില് എല്ലായ്പ്പോഴും നന്മ നിറഞ്ഞിരിക്കും.
രജോ ഗുണത്തില് നന്മയും തിന്മയും ഇടകലര്ന്നിരിക്കും.
തമോഗുണത്തിലാകട്ടെ എല്ലായ്പ്പോഴും തിന്മ മാത്രമായിരിക്കും ഉണ്ടായിരിക്കുക
.
എന്നാല് നിര്ഗുണത്തിലാകട്ടെ ഒരു ഗുണവും ഉണ്ടായിരിക്കുകയില്ല.
മേല് പറഞ്ഞ എല്ലാ ഗുണങ്ങളും എല്ലാവരിലും ഏറ്റക്കുറച്ചിലുകളോടെ കാണാവുന്നതാണ്.

മനഃ ശാസ്ത്ര പരമായി മനുഷ്യന്റെ സ്വഭാവങ്ങള് പ്രധാനമായി നാലായി തരം തിരിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവ :-

1. പിതൃ സ്വഭാവം
2. മാതൃ സ്വഭാവം
3. പക്വ സ്വഭാവം
4. ശിശു (കുട്ടി) സ്വഭാവം
എന്നിങ്ങിനെയാണ്.

പിതൃ സ്വഭാവത്തില് കര്ക്കശം വളരെ കൂടുതലാണ്. മക്കളെ അമിതമായി ശിക്ഷിക്കുക, ശാസിക്കുക തുടങ്ങിയവ പിതൃ സ്വഭാവത്തില് കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്നു.

മാതൃ സ്വഭാവത്തില് അമിതമായ പരിലാളനയാണ് കാണപ്പെടുന്നത്.
പക്വ സ്വഭാവത്തില് കാര്യങ്ങള് ആരായുന്ന ഒരു സ്വഭാവമാണ് കാണപ്പെടുന്നത്.

കുട്ടികളുടെ സ്വഭാവത്തിലാകട്ടെ അവര് വെറും വികാര ജീവികളായിട്ടാണ്‌ കാണപ്പെടുന്നത്.

കുട്ടികളില് അമിതമായ സന്തോഷം, ഭയം എന്നിവ കാണപ്പെടുന്നു.
മേല് പറഞ്ഞ നാല് സ്വഭാവ ഗുണങ്ങളും എല്ലാവരിലും അതായത് മുതിര്ന്നവരിലും കുഞ്ഞുങ്ങളിലും ഒരുപോലെ ഏറ്റക്കുറച്ചിലുകളോടെ കാണാവുന്നതാണ്*.

ധ്വനിസിദ്ധാന്തത്തിന്റെ അനന്തസാധ്യതകള്‍ - ഭാരതീയ കാവ്യമീമാംസ - 4

പാശ്ചാത്യ മീമാംസാദര്‍ശനത്തിന്റെ ആധുനിക പരിപ്രേക്ഷ്യത്തില്‍ ആനന്ദന്റെ ധ്വനിതത്വം ഏറെ പ്രസക്തമാണ്. ദെറിദയുടെ അപനിര്‍മാണ വാദം അര്‍ത്ഥത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അനന്തമായ സാധ്യതകളുടെ പ്രവാഹത്തെ അടയാളപ്പെടുത്തുന്നു. അര്‍ത്ഥത്തിനുപരി ചിഹ്നമൊ ചിഹ്നവ്യൂഹമൊ ആയി ചിഹ്നാദേശങ്ങളുണ്ടാകുന്നു എന്നാണ് ദരിദയുടെ പ്രമാണം. സംവേദന സര്‍വസ്വങ്ങളിലും സ്വച്ഛന്ദലീല യാണെന്നും എഴുത്ത് അനിശ്ചിതത്വത്തിന്റെ അംശമാണെന്നും ദരിദ എഴുതുന്നു.


ഭാഷയുടെ ‘ഭാഷ’യാണ് കവിത. കവിതയുടെ ലാവണ്യതത്വം സൂക്ഷ്മാന്വേഷണ വിധേയമാക്കിയ ആനന്ദവര്‍ധനന് ലഭിച്ച വെളിച്ചമാണ് ധ്വനി. കാശ്മീരദേശത്തുകാരനായ ആചാര്യന്‍ ക്രി. ഒമ്പതാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ‘ധ്വന്യാലോക’മെന്ന മീമാംസാഗ്രന്ഥം രചിക്കുന്നത്. ഭാഷയെന്ന നിലയില്‍ കാവ്യത്തിലെ ധ്വനിയെ കേള്‍ക്കുകയല്ല ‘ദര്‍ശിക്കുകയാണ്’ ധ്വന്യാചാര്യന്‍. ശരീരവും ആത്മാവുംപോലെ കാവ്യാര്‍ത്ഥത്തിന് വാച്യം, പ്രതീയമാനം എന്നീ രണ്ടു പ്രഭേദങ്ങളാണ് ആചാര്യന്‍ സങ്കല്‍പ്പിക്കുക. ധ്വനിശബ്ദംകൊണ്ട് വ്യുല്‍പത്തിയാല്‍ വ്യവഹരിക്കുന്ന അര്‍ത്ഥാന്തരങ്ങളുണ്ട്. 1. വാച്യാര്‍ത്ഥവും വാചകശബ്ദവും ധ്വനി. 2. വ്യംഗാര്‍ത്ഥം തന്നെ ധ്വനി. 3. വ്യഞ്ജനാവ്യാപാരമാണ് ധ്വനി. വ്യംഗാര്‍ത്ഥം/വ്യംഗാര്‍ത്ഥപ്രധാനമായ കാവ്യം എന്നീ രണ്ടര്‍ത്ഥങ്ങള്‍ ‘ധ്വനി’ എന്ന സംജ്ഞയില്‍ ഉള്ളടങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.



കാവ്യത്തിന്റെ ആത്മാവ് ധ്വനിയാണെന്ന ചിന്ത പൈതൃകപരമാണെങ്കിലും അത് ലക്ഷ്യാര്‍ത്ഥമാണെന്ന് വാദിക്കുന്നവരും നിര്‍വചനാതീതമാണെന്ന് കരുതുന്നവരുമുണ്ട്.

‘പ്രതീയമാനം പുനരന്യദേവ
വസ്ത്വസ്തി വാണീഷു മഹാകവീനാം
യത്തത് പ്രസിദ്ധാവയവാതിരിക്തം
വിഭാതി ലാവണ്യമിവാംഗനാസു’
(ധ്വന്യാലോകം-1-4)


ഓരോ അവയവഭംഗിക്കും അപ്പുറമാണ് സ്ത്രീലാവണ്യം. കടലില്‍ ഉപ്പെന്നപോലെ ലയാത്മകമായ നിലയിലാണ് കവിതാലാവണ്യം. അന്തര്‍ലീനമായ ഈ ലാവണ്യം പ്രകാശിപ്പിക്കുകയാണ് ധ്വനിയുടെ ധര്‍മം. വാച്യത്തിന്റെ പ്രകാശനമിടുക്കില്‍ വിപരീതം പോലും പ്രതീയമാനത്തില്‍ വിധിരൂപം പ്രാപിക്കാമെന്ന് ധ്വന്യാചാര്യന്‍ സോദാഹരിക്കുന്നുണ്ട്. ഇതര വാഗുപായങ്ങള്‍ക്ക് പ്രദര്‍ശിപ്പിക്കാന്‍ കഴിയാത്ത കാവ്യലാവണ്യം ധ്വനിതന്ത്രത്തിലൂടെ നിഷ്പന്നമാകുന്നു. കവിതയുടെ ലീനലാവണ്യമാണ് ധ്വനി പ്രകാശിപ്പിക്കുന്നത്. രസാനുഭൂതിയില്‍ ആത്മാവുതന്നെയാണ് പാഠം. കാവ്യാത്മാവ് രസധ്വനിയായി പുനഃസൃഷ്ടിക്കപ്പെടുന്നു. ലാവണ്യത്തിന്റെ, സമഗ്രപ്രകാശനമാണ് ധ്വനിധര്‍മം.


അഭിധാമൂല വ്യംഗ്യം (വിവക്ഷിതാന്യ പരവാച്യധ്വനി) ലക്ഷണാമൂല വ്യംഗം (അവിവക്ഷിത വാച്യധ്വനി) തുടങ്ങി ധ്വനി ചിന്ത സൂക്ഷ്മാല്‍ സൂക്ഷ്മമായ കാവ്യചിന്തനസത്തയുടെ അന്തര്‍ലോകത്തിലേക്ക് സഞ്ചരിക്കുന്നു. അസംലക്ഷ്യക്രമധ്വനിതന്നെ എട്ടുതരത്തില്‍ നിര്‍ണയിക്കപ്പെടുന്നു. രസധ്വനി, ഭാവധ്വനി, രസാഭാസം, ഭാവാഭാസം, ഭാവോദയം, ഭാവസന്ധി, ഭാവശാന്തി, ഭാവശബളത എന്നിങ്ങനെ അവ ക്രമപ്പെടുത്താം. രസധ്വനിയില്‍ രസം അംഗിയായി വരണമെന്ന് നിരീക്ഷണമുണ്ട്. വസ്തുധ്വനി, അലങ്കാരധ്വനി, ഭാവധ്വനി, രസധ്വനി എന്നിങ്ങനെ നാല് സംവര്‍ഗ്ഗങ്ങളായി വ്യംഗ്യാര്‍ത്ഥ സ്വഭാവം മുന്‍നിര്‍ത്തി ഇവയെ തരംതിരിക്കുന്നുണ്ട്. രസത്തിന്റെ പ്രാമാണ്യം മുന്‍നിര്‍ത്തി ധ്വനിയില്‍ മുഖ്യസ്ഥാനം രസധ്വനി തന്നെ കൈക്കലാക്കുന്നു.


”യത്രാര്‍ത്ഥഃ ശബ്‌ദോവാ തമര്‍ത്ഥമുപസര്‍ജ്ജനീകൃതസ്വാര്‍ത്ഥൗ
വ്യങ്ക്തഃ കാവ്യ വിശേഷഃ സധ്വനിരിതി സുരിഭിഃകഥിതഃ”


ശബ്ദം അതിന്റെ അര്‍ത്ഥത്തെയും അര്‍ത്ഥാന്തരങ്ങളെയും അപ്രധാനമാക്കി പ്രതീയമാനത്തിന്റെ സരണിയെ പ്രത്യുല്‍പ്പാദിപ്പിക്കുന്നത് ‘ധ്വനി (കാവ്യം)’ എന്ന് പൂര്‍വസൂരികളുടെ നിരീക്ഷണം മാനിച്ച് ആനന്ദവര്‍ദ്ധനന്‍ നിര്‍വചനമേകുന്നു. മഹാകവികളുടെ ഉജ്ജ്വലപ്രതിഭയാണ് വ്യഞ്ജകധര്‍മത്തെ കാവ്യത്തില്‍ ഉണര്‍ത്തിയെടുക്കുകയെന്ന് ആചാര്യന്‍ അനുബന്ധ സൂചികയായി വ്യക്തമാക്കീട്ടുണ്ട്.


മഹാകവികളുടെ വാക്കിനുള്ളില്‍ മഹാതേജസ്സേറി നില്‍ക്കുകയാണ് ‘ധ്വനി.’ അനശ്വരകാവ്യത്തില്‍ വാക്കുകള്‍ കേവലം വാചകധര്‍മമല്ല അനുഷ്ഠിക്കുക; അവ വ്യഞ്ജകധര്‍മത്തെയാണ് പുനഃസൃഷ്ടിക്കുക. കാവ്യത്തിലെ പ്രതീയമാനമായ രസത്തെ ആശ്രയിക്കുന്ന ഗുണങ്ങള്‍ മാധുര്യം, ഓജസ്സ്, പ്രസാദം എന്നിവയാണ്. ശബ്ദാര്‍ത്ഥങ്ങളും ഗുണാലങ്കാരങ്ങളും കാവ്യത്തില്‍ രസാനുരൂപമായി വിന്യസിക്കപ്പെടണമെന്ന് ആചാര്യന്‍ വിധിക്കുന്നു. ‘അനൗചിത്യം തന്നെയാണ് രസഭംഗ കാരണം’ എന്ന ആനന്ദവര്‍ധനന്റെ പ്രസിദ്ധമായ നിരീക്ഷണം ഈ പ്രകരണത്തിലാണ്.


വ്യംഗ്യം പ്രതീയമാനമായിത്തീരുന്ന ചില സന്ദര്‍ഭത്തില്‍ വാച്യത്തെ അപേക്ഷിച്ച് ഗുണീഭൂതം (അപ്രധാനം) ആയിത്തീരും. ആ കാവ്യവിശേഷണത്തെയാണ് ആചാര്യന്‍ ‘ഗുണീഭൂതവ്യംഗ്യം’ എന്ന് അടയാളപ്പെടുത്തുന്നത്. വാച്യത്തിന്റെ ചമല്‍ക്കാരമാണ് ഇവിടെ ‘അലങ്കാര’ പദവിയര്‍ഹിക്കുക. എട്ടുവിധമാണത്. ധ്വനിതത്ത്വത്തിന്റെ പ്രമാണത്തില്‍ ഉത്തമം/മാധ്യമം/അധമം എന്ന് കാവ്യത്തെ വേര്‍തിരിക്കുകയാണ് ധ്വന്യാലോകകാരന്‍. ധ്വനി കാവ്യം ഉത്തമം. ഗുണീഭൂതകാവ്യം മധ്യമം. വാച്യാര്‍ത്ഥ കാവ്യമാകട്ടെ അധമവും.


‘കാവ്യസ്യാത്മാധ്വനി’യെന്ന സൂത്രത്തില്‍ കാവ്യത്തിന്റെ ആത്മാവ് ‘രസധ്വനി’ തന്നെയെന്ന് ആചാര്യന്‍ ധ്വനിപ്പിക്കുന്നു. ധ്വനി കാവ്യത്തെ ധ്യാനകാവ്യമായെണ്ണുകയാണ് ‘ധ്വന്യാലോകം.’ ധ്വനന പ്രക്രിയയ്ക്കുപരി ധ്വനിതാര്‍ത്ഥമായാണ് കാവ്യാത്മാവ് എന്ന് വ്യാഖ്യാന ശങ്കയ്ക്കിടയില്ലാത്തവിധം സ്പഷ്ടമാവുന്നു. കാവ്യം അനുഭൂതി വ്യഞ്ജകമായിരിക്കണമെന്ന ദര്‍ശനസീമയിലാണ് രസധ്വനിസിദ്ധാന്തം പ്രശോഭിതമാകുന്നത്. അഭിനവഗുപ്തന്റെ ആശയത്തില്‍ രസധ്വനിപോലും രസത്തിലേക്കുള്ള സഞ്ചാരപഥമാണ്. അഭിവ്യക്തി എന്ന തിരിച്ചറിവ് സഹൃദയ ഹൃദയകേന്ദ്രീകൃതമാണെന്ന് സൂചിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് രസാഭിവ്യക്തി ഭാഷയുടെ വ്യാപാരമല്ലെന്ന് പറഞ്ഞുവെയ്ക്കുകയാണ്.


പാശ്ചാത്യ മീമാംസാദര്‍ശനത്തിന്റെ ആധുനിക പരിപ്രേക്ഷ്യത്തില്‍ ആനന്ദന്റെ ധ്വനിതത്വം ഏറെ പ്രസക്തമാണ്. ദെറിദയുടെ അപനിര്‍മാണ വാദം അര്‍ത്ഥത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അനന്തമായ സാധ്യതകളുടെ പ്രവാഹത്തെ അടയാളപ്പെടുത്തുന്നു. അര്‍ത്ഥത്തിനുപരി ചിഹ്നമൊ ചിഹ്നവ്യൂഹമൊ ആയി ചിഹ്നാദേശങ്ങളുണ്ടാകുന്നു എന്നാണ് ദരിദയുടെ പ്രമാണം. സംവേദന സര്‍വസ്വങ്ങളിലും സ്വച്ഛന്ദലീലയാണെന്നും എഴുത്ത് അനിശ്ചിതത്വത്തിന്റെ അംശമാണെന്നും ദരിദ എഴുതുന്നു. ആനന്ദവര്‍ദ്ധനന്റെ രസധ്വനിസിദ്ധാന്തത്തിലെ വ്യംഗാര്‍ത്ഥരുചിയെപ്പറ്റിയുള്ള അനന്തസാധ്യതകള്‍ ദരിദയുടെ അപനിര്‍മാണ ദര്‍ശനത്തിന് ആധാരശിലയായി വര്‍ത്തിക്കുന്നുണ്ടെന്ന് ആധുനിക കാവ്യചിന്തകന്മാര്‍ രേഖപ്പെടുത്തീട്ടുണ്ട്.


ഡോ. കൂമുള്ളി ശിവരാമന്‍
ജന്മഭൂമി

ഗീതാദര്‍ശനം - യോഗാരൂഢന്റെ മൂന്നാമത്തെ അവസ്ഥ-31


ഏകത്വം ആസ്ഥിതഃ – സമാധിസ്ഥിതനായ യോഗി, ഭൗതിക പ്രകൃതിയുടെ പ്രവര്‍ത്തനഫലമായി കാണപ്പെടുന്ന സമമല്ലാത്തതും പരസ്പരവിരുദ്ധവുമായ നിലയിലാണ് സര്‍വജീവജാലങ്ങളും എന്ന നമ്മുടെ അവബോധത്തിന് അതീതനായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. വസുദേവ പുത്രനും പരമാത്മാവുമായ ശ്രീകൃഷ്ണ ഭഗവാന്‍ തന്നെയാണ് സര്‍വഭൂതങ്ങളിലും അന്തര്യാമിയായി എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ച് നില്‍ക്കുന്നതെന്ന ഏകത്വബോധത്തില്‍ യോഗി ഉറച്ചിനില്‍ക്കുന്നു.



”ഏകോപി സന്‍ ബഹുധായോവിഭാതി” എന്ന് ഗോപാലതാപന്യുപനിഷത്തില്‍ പ്രതിപാദിക്കുന്ന ഏകത്വജ്ഞാനം തന്നെയാണിത്. ഭഗവാന്‍ ഒരു വ്യക്തിയാണെങ്കിലും ഒരേസമയം വിവിധ രൂപത്തിലും ഭാവത്തിലും വിളങ്ങുന്നു. ഇതാണ് ഏകത്വബോധം. യോഗി ഈ ഏകത്വത്തില്‍ ഉറച്ചുനില്‍ക്കുന്നു, സര്‍വഭൂതങ്ങളിലും ഈ രീതിയില്‍ വിളങ്ങുന്നതായിട്ടും കാണുന്നു. സര്‍വജീവന്മാരും ഭഗവാന്റെ അംശങ്ങളാണെന്നും പക്ഷേ മായാബദ്ധരായി അജ്ഞാനത്തില്‍ മൂടിക്കിടക്കുന്നു എന്ന വസ്തുതയും യോഗി അറിയുന്നു; ദര്‍ശിക്കുന്നു. താന്‍ സ്വയം ഭഗവാന്റെ അംശമാണെന്നും അറിയുന്നു, ദര്‍ശിക്കുന്നു.



യോ മം ഭജതി – ആ യോഗി, മറ്റുള്ളവരെയും ജന്തുക്കളെയും വൃക്ഷാദികളെയും പ്രദക്ഷിണം വെക്കുന്നതും നമസ്‌കരിക്കുന്നതും ഭക്ഷണ പദാര്‍ത്ഥങ്ങള്‍ കൊടുക്കുന്നതും കണ്ടാല്‍ നമുക്ക് തീരുമാനിക്കാം ആ യോഗിയുടെ ദര്‍ശനത്തില്‍ എല്ലാ വസ്തുക്കളും സച്ചിദാനന്ദ രൂപങ്ങളാണെന്ന്. തീക്കനല്‍ കൂമ്പാരത്തില്‍ മൂടിവച്ച ഇരുമ്പുദണ്ഡ്, പഴുത്തു കഴിഞ്ഞാല്‍ അഗ്നിയെപ്പോലെ തന്നെ ചൂടും പ്രകാശവും പ്രവഹിപ്പിക്കും. ഏതാണ് ഇരുമ്പുദണ്ഡ് എന്ന് മനസ്സിലാവുകയില്ല. ആ അവസ്ഥയിലാണ് യോഗനിഷ്ഠന്‍. എല്ലാം ഭഗവന്മയമായിക്കാണുന്നു.



സര്‍വഥാ വര്‍ത്തമാനഃ
ആ യോഗിക്കു വിധിയും നിഷേധവും ബാധിക്കുകയില്ല. ചിലപ്പോള്‍ കുളിച്ചേക്കാം; ചിലപ്പോള്‍ കുളിച്ചില്ലെന്നും വരും. ആഹാരം കഴിക്കുകയോ കഴിക്കാതിരിക്കുകയോ ചെയ്യും. യാജ്ഞവല്‍ക്യ മഹര്‍ഷിയെപ്പോലെ സര്‍വ കര്‍മങ്ങളെയും ഉപേക്ഷിച്ചേക്കാം. ജനക രാജാവിനെ പോലെ വിനീത കര്‍മങ്ങള്‍ ചെയ്‌തേക്കാം. ദത്താത്രേയനെപ്പോലെ കര്‍മങ്ങള്‍ ചെയ്‌തേക്കാം.



സ യോഗീ മയി വര്‍ത്തതേ
അങ്ങനെയൊക്കെയാണെങ്കിലും സമാധിനിഷ്ഠന്‍ എന്നില്‍ത്തന്നെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ശ്രീശങ്കരാചാര്യര്‍ പറയുന്നത് ”മയി = വൈഷ്ണവെ പരമേ പദേ വര്‍ത്തതേ” ആ യോഗി ഭഗവത്പദത്തില്‍ വൈകുണ്ഠത്തില്‍ത്തന്നെ എത്തിച്ചേരുന്നു എന്നാണ്.



ഭീഷ്മർ


മഹാഭാരതത്തിലെ ശ്രദ്ധേയരായ വ്യക്തികളിലൊന്നാണ് ഭീഷ്മർ അഥവാ ദേവവ്രതൻ. കുരുവംശത്തിലെ ശന്തനു മഹരാജാവിന്റേയും ഗംഗാദേവിയുടേയും മകനാണ്. പാണ്ഡവരുടെയും കൗരവരുടെയും പിതാമഹനായിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. ഭീഷ്മർക്ക് സ്വന്തം ഇച്ഛ പ്രകാരമേ മരണം സംഭവിക്കൂ എന്ന വരം ലഭിച്ചിരുന്നു. സ്വന്തം പിതാവിനു വേണ്ടി മരണം വരെ ബ്രഹ്മചര്യമനുഷ്ഠിച്ച ഭീഷ്മരെ നിസ്സ്വാർത്ഥതയുടെ പ്രതീകമായാണ് മഹാഭാരതത്തിൽ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്.


ഭീഷ്മ ജനനം

ഒരിക്കൽ വസിഷ്ഠ മഹർഷിയുടെ നന്ദിനിയെന്ന പശുവിനെ അഷ്ടവസുക്കൾ മോഷ്ടിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു. ഇതറിഞ്ഞ മഹർഷി അവരെ മനുഷ്യരായി ജനിക്കാൻ ശപിക്കുന്നു. എങ്കിലും മോഷണത്തിനു നേതൃത്വം കൊടുത്ത പ്രഭാസനെന്ന വസുവൊഴിച്ച് മറ്റെല്ലാവരും ജനിച്ചയുടനെ മരിച്ച് ശാപമുക്തരാകുമെന്നും പ്രഭാസൻ ഭൂമിയിൽ ദീർഘകാലം ജീവിക്കുമെന്നും മഹർഷി ശാപമോക്ഷം നൽകുന്നു. അങ്ങനെ പ്രഭാസനെന്ന വസുവാണ് ഭീഷ്മരായി ജനിക്കുന്നത്.



ഭീഷ്മ ജനനം

ഒരിക്കൽ കുരുവംശരാജാവായ ശന്തനു ഗംഗാനദിയുടെ തീരത്ത് നിൽക്കുന്ന സുന്ദരിയായ യുവതിയെക്കണ്ട് പ്രണയതരളിതനാകുകയും അവരോട് വിവാഹാഭ്യർത്ഥന നടത്തുകയും ചെയ്തു. ആ യുവതി മനുഷ്യ രൂപം പൂണ്ട ഗംഗാദേവിയായിരുന്നു. ഒരവസരത്തിലും തന്റെ ചെയ്തികളെക്കുറിച്ച് യാതൊരു ചോദ്യങ്ങളുമുന്നയിക്കില്ലെന്ന് ഉറപ്പു നല്കുകയാണെങ്കിൽ ശന്തനുവിനെ വിവാഹം കഴിക്കാമെന്ന് ഗംഗാദേവി അറിയിച്ചു. അപ്രകാരം സമ്മതിച്ച ശന്തനു ഗംഗാദേവിയെ വിവാഹം ചെയ്യുകയും ഏറെ താമസിയാതെ അവർക്ക് ഒരു കുട്ടി പിറക്കുകയും ചെയ്തു. എന്നാൽ പിറന്നയുടൻതന്നെ ഗംഗാദേവി കുട്ടിയെ നദിയിൽ മുക്കി കൊന്നുകളഞ്ഞു. വസുക്കൾക്ക് ശാപമോക്ഷം നൽകാനാണ് ദേവി ഇപ്രകാരം പ്രവർത്തിച്ചത്. ഗംഗാദേവിയുടെ ചെയ്തികളെക്കുറിച്ച് ചോദിക്കില്ലെന്ന് ഉറപ്പുനല്കിയതിനാൽ എന്തുകൊണ്ടാണ് അവർ അങ്ങനെ ചെയ്തതെന്ന ചോദിക്കാനും ശന്തനുവിന് സാധിച്ചില്ല. ഓരോ കുട്ടി പിറക്കുമ്പോഴും ഗംഗ അവരെയെല്ലം നദിയിൽ മുക്കുക പതിവായി. അങ്ങനെ എട്ടാമത്തെ പുത്രന് ജന്മം നല്കിയപ്പോൾ അവനെയും ഗംഗാദേവി നദിയിൽ മുക്കാൻ തുനിഞ്ഞു. അക്ഷമനായ ശന്തനു ഗംഗാദേവിയെ തടഞ്ഞ് എന്തുകൊണ്ടാണ് കുട്ടികളെ നദിയിൽ മുക്കിക്കൊല്ലുന്നതെന്ന് ആരാഞ്ഞു. ശപഥം തെറ്റിച്ച മഹാരാജാവിനെ ഉപേക്ഷിച്ച് പുത്രനേയും കൊണ്ട് ഗംഗ പോകുകയും ചെയ്തതു. പോകുമ്പോൾ മകൻ യുവാവാകുമ്പോൾ അവനെ തിരിച്ചേൽപ്പിക്കാമെന്ന് ഗംഗാദേവി രാജാവിന് ഉറപ്പു കൊടുത്തു.



ഭീഷ്മ മരണം

ഭീഷ്മരുടെ തന്നെ ഉപദേശമനുസരിച്ച് യുദ്ധത്തിന്റെ പത്താം ദിവസം ശിഖണ്ഡിയെ മുൻനിർത്തി ഭീഷ്മരോടേറ്റുമുട്ടാൻ അർജുനനെ ഉപദേശിക്കുന്നു. സ്ത്രീകളോട് യുദ്ധം ചെയ്യില്ലെന്നു ശപഥമെടുത്ത ഭീഷ്മർ ശിഖണ്ഡി വേഷധാരിയായ അംബയോട് ഏറ്റുമുട്ടാൻ തയ്യാറാവുന്നില്ല. ഈ തക്കത്തിന് അർജുനൻ നിരായുധനായ ഭീഷ്മരെ അമ്പെയ്തു വീഴ്ത്തുന്നു. അങ്ങനെ, ഭീഷ്മർ ശരശയ്യയിൽ യുദ്ധഭൂമിയിൽ കിടക്കുന്നു.


ശരശയ്യയിലായെങ്കിലും സ്വേച്ഛമൃത്യു വരം കാരണം ഭീഷ്മർ മരിക്കുന്നില്ല. കുരുക്ഷേത്ര യുദ്ധം സമാപിച്ചതിനു ശേഷം രാജാവായി മാറിയ യുധിഷ്ഠിരന് ആവശ്യമായ ഉപദേശം കൊടുത്തതിനു ശേഷം ഭീഷ്മർ സ്വയം മരണം സ്വീകരിക്കുന്നു.

വ്രതങ്ങള്‍ നരനെ നാരായണനാക്കും


ജന്മ ജന്മാന്തരങ്ങളില്‍ ഏറ്റവും മഹത്വരമാണ് മനുഷ്യജന്മമെന്നും നരനെ നാരായണനാക്കുന്ന ആത്മീയ മാര്‍ഗ്ഗരേഖയാണ് വ്രതാനുഷ്ഠാനങ്ങളെന്നും ഹിന്ദുധര്‍മ്മശാസ്ത്രങ്ങള്‍ ഓര്‍മ്മിപ്പിക്കുന്നു. വ്രതങ്ങള്‍ മനുഷ്യന് ആത്മീയവും ആദ്ധ്യാത്മികവുമായ അഭിവൃദ്ധിയും ഐശ്വര്യവും പ്രദാനം ചെയ്യുന്നതോടൊപ്പം മഹാവിഷ്ണു പ്രീതിയ്ക്ക് വളരെ ഉത്തമവുമാണ്. വ്രതങ്ങളില്‍ ശ്രേഷ്ഠം ഏകാദശിതന്നെയാണ്.


ഒരു മാസത്തില്‍ കറുത്തവാവ് കഴിഞ്ഞ വരുന്ന ഏകാദശി വെളുത്തപക്ഷവും, വെളുത്തവാവു കഴിഞ്ഞു വരുന്ന ഏകാദശി കറുത്തപക്ഷവുമാണ്. വര്‍ഷത്തില്‍ 24 ഏകാദശികളുണ്ട്. 32 ചന്ദ്രവര്‍ഷം വരുമ്പോള്‍ ഒരു മാസം അധികമായി വരുന്നതിനാല്‍ ഇതുംകൂടി കണക്കിലെടുത്താല്‍ 26 ഏകാദശികളായി വരും. മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ പരമപ്രീതി കരസ്ഥമാക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു വര്‍ഷത്തെ ഏകാദശിവ്രതമാണിത്. ഇതിനെ സാംവല്‍സരികദ്വാദശിവ്രതമെന്നാണ് ബ്രഹത്‌നാരദപുരാണം വ്യക്തമാക്കുന്നത്.


ഏകാദശിയും ദ്വാദശിയും സംഗമിക്കുന്ന മഹാപുണ്യദിനത്തില്‍ മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ മുഖ്യസാന്നിദ്ധ്യമുണ്ടാകുമെന്നാണ് വിശ്വാസം. ഈ മഹാപുണ്യദിനത്തില്‍ യജ്ഞങ്ങളും മറ്റുപുണ്യകര്‍മ്മങ്ങളും അനുഷ്ഠിക്കുന്നത് വളരെ ഉത്തമം. ഒരു സംവത്സരത്തിനിടയില്‍ വരുന്ന ഏകാദശികളുടെ പേരുകളാണ് (1) ഉല്‍പ്പന്ന ഏകാദശി, (2) മോക്ഷദാ ഏകാദശി, (3) സഫലാ ഏകാദശി, (4) പുത്രദാഏകാദശി, (5)ഷഡ്തിലാ ഏകാദശി (6) ജയ ഏകാദശി (7) വിജയ ഏകാദശി (8) ആമലകി ഏകാദശി (9) പാപമോചിനി ഏകാദശി (10) കാമദാ ഏകാദശി (11) വരൂഥിനി ഏകാദശി (12) മോഹിനി ഏകാദശി (13) അപരാ ഏകാദശി (14) നിര്‍ജ്ജലാ ഏകാദശി (15) യോഗിനി ഏകാദശി (16) പത്മ (ശയന) ഏകാദശി (17) കാമികാ ഏകാദശി (18) പുത്രപ്രദാ ഏകാദശി (19) അജാ ഏകാദശി (20) പരിവര്‍ത്തിനി (പത്മനാഭ) ഏകാദശി (21) ഇന്ദിരാ ഏകാദശി (22) പാപാങ്കുശ ഏകാദശി (23) രമാ ഏകാദശി (24) ഹരിബോധിനി (ഉത്ഥാന)ഏകാദശി  എന്നിവയാണ്.


കമല (പരമ) ഏകാദശി, പത്മിനി ഏകാദശി എന്നീ രണ്ട് ഏകാദശികള്‍ അധിമാസത്തില്‍ വന്നു ചേരുന്നവയാണ്. ഈ മഹനീയ ഏകാദശികളുടെ നാമധേയങ്ങളോരോന്നും ഭക്തിപൂര്‍വ്വം ഉച്ഛരിക്കുന്നവര്‍ക്ക് ഏകാദശിവ്രതഫലം ലഭ്യമാകുമെന്നും വിശ്വാസമുണ്ട്. ഏകാദശിനാളില്‍ തുളസിയില കൊണ്ട് ഭഗവാനെ ഭക്തിപൂര്‍വ്വം അര്‍ച്ചനചെയ്യുന്നവരെ താമരയിലയിലെ വെള്ളംപോലെ പാപം തീണ്ടുകയില്ല. മാത്രമല്ല പിതൃ-മാതൃ-ഭാര്യപക്ഷത്തുള്ള പത്ത് തലമുറയിലുള്ളവര്‍ ഏകാദശിവ്രതത്താല്‍ ശുദ്ധീകരിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യും. കൃഷ്ണപക്ഷ-ശുക്ലപക്ഷ ഏകാദശിവ്രതഫലം തുല്യമാണ്. ഏകാദശി വ്രതമനുഷ്ഠിച്ചാല്‍ സംസാരസാഗരത്തില്‍ മുഴുകിയിരിക്കുന്നവരുടെ പാപങ്ങള്‍ നശിച്ച് കരകയറുന്നതിനുള്ള ഈശ്വരശക്തി ലഭിയ്ക്കും. രാത്രി ഉറക്കമൊഴിച്ച് ഏകാദശി വ്രതമനുഷ്ഠിക്കുന്നവര്‍ക്ക് ഒരിയ്ക്കലും അന്തകനെ കാണേണ്ടിവരില്ലയെന്ന് പുരാണങ്ങളില്‍ വ്യക്തം.



മഹാവിഷ്ണു വര്‍ഷത്തില്‍ നാലുമാസം പള്ളികൊള്ളുമെന്നതിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കി ശയനമെന്നും ഉത്ഥാനയെന്നും രണ്ടായി തരംതിരിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആഷാഢ (കര്‍ക്കിടകം) മാസത്തിലെ വെളുത്തപക്ഷ ഏകാദശിയായ പത്മഏകാദശി മുതല്‍ വൃശ്ചികമാസത്തിലെ വെളുത്തപക്ഷത്തില്‍ വരുന്നഹരിബോധിനി ഏകാദശിയെ ഉത്ഥാന ഏകാദശിയെന്ന നാമധേയത്തില്‍ അറിയപ്പെടും.



ഒരു വര്‍ഷത്തെ ഏകാദശി വ്രതമനുഷ്ഠിക്കുന്നവര്‍ ഉല്‍പ്പന്ന ഏകാദശി മുതല്‍ക്കാണ് വ്രതമാരംഭിക്കുക. മുരാസുരനെ നിഗ്രഹിക്കുന്നതിന് ശ്രീ മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ ദേഹത്തുനിന്നും ഏകാദശിദേവി ആവിര്‍ഭവിച്ചത് ഈ പുണ്യദിനത്തിലാണെന്നാണ് ഐതിഹ്യം.


ഏകാദശിവ്രത മഹാത്മ്യത്തിന് ഉത്തമ ഉദാഹരണമാണ് അംബരീക്ഷ മഹാരാജാവിന്റെ ഒരുവര്‍ഷത്തെ കഠിനവ്രതാനുഷ്ഠാനം. അംബരീക്ഷ മഹാരാജാവ് ഏകാദശി വ്രതാനുഷ്ഠാനത്തിന് യമുനാനദീതീരത്തെ മധുവനത്തിലെത്തി. ശുക്ലപക്ഷ ഏകാദശികൂടി അനുഷ്ഠിച്ചാല്‍ രാജാവ് ഒരുവര്‍ഷത്തെ 24 ഏകാദശിവ്രതങ്ങള്‍ പൂര്‍ത്തിയാക്കും. ഇതില്‍ അസൂയമൂത്ത ദേവേന്ദ്രന്‍ അതിന് ഭംഗംവരുത്തുവാന്‍ രാജാവിന്റെ അടുത്തേയ്ക്ക് ഉഗ്രകോപിഷ്ഠനായ മുനിശ്രേഷ്ഠന്‍ ദുര്‍വ്വാസാവിനെ പറഞ്ഞയച്ചു. രാജാവിന്റെ സംവത്സരികവ്രതം അവസാനിയ്ക്കുന്ന ദ്വാദശിയില്‍ മഹര്‍ഷി ദുര്‍വ്വാസാവ് അവിടെ എത്തിച്ചേര്‍ന്നു. അങ്ങയെ കാല്‍ക്കഴുകിച്ചൂട്ടിയ ശേഷം വേണമെനിക്ക് പാരണ നടത്തി വ്രതമവസാനിപ്പിക്കാനെന്ന് മഹര്‍ഷിയെ രാജാവ് അറിയിച്ചു.


മഹര്‍ഷി അതിനു സമ്മതിച്ച് സ്‌നാനം ചെയ്യുന്നതിന് യമുനാനദീതീരത്തേയ്ക്കുപോയി. രാജാവിന്റെ വ്രതത്തിന് ഭംഗം വരുത്തുന്നതിന് മഹര്‍ഷി ദ്വാദശി കഴിയുന്നതുവരെയും എത്തിച്ചേര്‍ന്നില്ല. ധര്‍മ്മസങ്കടത്തിലായ മഹാരാജാവ് ദ്വാദശി അവസാനിയ്ക്കുവാനുള്ള സമയത്ത് ഈശ്വരധ്യാനത്തില്‍ മുഴുകി അല്പം തുളസീ തീര്‍ത്ഥമെടുത്ത് സേവിച്ചു. മഹര്‍ഷി എത്തുന്നതിനുമുന്‍പ് രാജാവ് പാരണവീട്ടിയതെന്നറിഞ്ഞ മഹര്‍ഷി കുപിതനായി തന്റെ തലയില്‍നിന്നും ജടപറിച്ചെടുത്ത് നിലത്തടിച്ചു. അതില്‍നിന്നും രൂപം കൊണ്ട ദുര്‍ഭൂതം ഈശ്വരധ്യാനത്തില്‍ മുഴുകിയ രാജാവിന്റെ അടുത്തേയ്ക്ക് കുതിച്ചു.


ഈ സമയം അന്തരീക്ഷത്തില്‍ നിന്ന് മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ സുദര്‍ശനചക്രം പാഞ്ഞെത്തി ദുര്‍ഭൂതത്തെ ഭസ്മീകരിച്ചു. തുടര്‍ന്ന് മഹര്‍ഷിയുടെ അടുത്തേക്ക് നീങ്ങിയ ചക്രത്തെ കണ്ട് ഭയന്നോടിയ മഹര്‍ഷി ശ്രീ ബ്രഹ്മാവിന്റെയും, ശ്രീ പരമേശ്വരന്റെയും, ശ്രീ മഹാവിഷ്ണുവിന്റെയും അടുത്തെത്തി അഭയം തേടി. ഒടുവില്‍ മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ നിര്‍ദ്ദേശാനുസരണം അംബരീക്ഷമഹാരാജാവിന്റെ അടുത്തെത്തി മഹര്‍ഷി മാപ്പപേക്ഷിച്ച ശേഷമാണ് സുദര്‍ശനചക്രം പിന്‍വലിഞ്ഞത്. ഏകാദശി കഠിനവ്രതമനുഷ്ഠിച്ചതിന്റെ മഹത്വം ബോധ്യപ്പെട്ട മഹര്‍ഷി വ്രതാനുഷ്ഠാനത്തിന് മംഗളം നേര്‍ന്ന് അംബരീക്ഷ മഹാരാജാവിനെ അനുഗ്രഹിച്ചു.


ഏകാദശി വ്രതാനുഷ്ഠാനം ഇന്നത്തെ ജീവിതസാഹചര്യത്തിനനുസൃതമായി വളരെ ചുരുങ്ങിയ ആചാരരീതിയിലാണ് ഇവിടെ വിവരിക്കുന്നത്. ദശമി-ഏകാദശി-ദ്വാദശി എന്നീ മൂന്ന് ദിനങ്ങള്‍ ഏകാദശിവ്രതത്തിന് വളരെ പ്രാധാന്യമര്‍ഹിയ്ക്കുന്നു. ദശമിനാളില്‍ ഒരുനേരം മാത്രം അരിയാഹാരം കഴിയ്ക്കാം. ഏകാദശിനാളില്‍ പൂര്‍ണ്ണമായി ഉപവസിക്കുന്നതാണ് ഉത്തമം. ജലപാനംപോലും പാടില്ല. അതിനുസാധിയ്ക്കാത്തവര്‍ക്ക് അരിഭക്ഷണം മാത്രം ഒഴിവാക്കി വ്രതമനുഷ്ഠിയ്ക്കാം. ഗോതമ്പ്, ചാമ, എന്നിവ കൊണ്ടുള്ള ലളിത വിഭവങ്ങളും പയര്‍ പുഴുക്ക്, പഴവര്‍ഗ്ഗങ്ങള്‍ എന്നിവയും ഭക്ഷിയ്ക്കാം. ഏകാദശിനാളില്‍ വിഷ്ണുക്ഷേത്രദര്‍ശനം നടത്തണം. പകലുറക്കവും പാടില്ല. ഈ മഹാപുണ്യദിനത്തില്‍ രാത്രിയും ഉറങ്ങാതെ



വിഷ്ണുനാമമന്ത്രജപത്തോടെ കഴിയുന്നതും മൗനം ഭജിയ്ക്കുന്നതും വളരെ ഉത്തമം.

ദ്വാദശിനാളില്‍ ഹരിവാസരസമയം കഴിഞ്ഞ ശേഷമാണ് പാരണ വീട്ടേണ്ടത്. വ്രതസമാപ്തിയില്‍ തുളസീതീര്‍ത്ഥം സേവിച്ചശേഷം ഭക്ഷണം കഴിച്ച് വ്രതമവസാനിപ്പിക്കുന്ന ചടങ്ങാണ് പാരണ വീട്ടുക. ഈ സുദിനത്തില്‍ തുളസീതീര്‍ത്ഥമല്ലാതെ മറ്റൊന്നും കഴിയ്ക്കാതെയിരിക്കുന്നവരുണ്ട്. അതിനുസാധിയ്ക്കാത്തവര്‍ക്ക് ഒരു നേരംമാത്രം അരിയാഹാരം കഴിയ്ക്കുകയുമാവാം.


ദ്വാദശി കഴിയുന്നതിനുമുന്‍പ് തുളസീതീര്‍ത്ഥം സേവിച്ച് പാരണവീട്ടണമെന്നാണ് മാനദണ്ഡം. ഏകാദശിയുടെ അവസാനത്തെ 15 നാഴികയും ദ്വാദശിയുടെ ആദ്യത്തെ 15 നാഴികയും ഒത്തുചേരുന്ന ഹരിവാസര മുഹൂര്‍ത്തത്തില്‍ ഒന്നുംതന്നെ ഭക്ഷിയ്ക്കാതിരിയ്ക്കുന്നത് അത്യുത്തമം. ഈ സമയത്ത് മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ മഹനീയ സാമീപ്യം വളരെ കൂടുതലായി ഭൂമിയില്‍ അനുഭവപ്പെടുമെന്നാണ് വിശ്വാസം. ഹരിവാസര സമയത്ത് നടത്തുന്ന മഹാവിഷ്ണു ഭജനം പരിപൂര്‍ണ്ണഫലസിദ്ധി നല്‍കുമെന്നാണ് ഐതിഹ്യം.




മാതൃഭാഷ


കുട്ടികളെ ചെറുപ്പത്തില്‍ത്തന്നെ മാതൃഭാഷ പഠിപ്പിക്കുവാന്‍ മാതാപിതാക്കള്‍ തയ്യാറാകണം. വീട്ടില്‍ സംസാരിക്കുന്നത് മാതൃഭാഷയില്‍ത്തന്നെ ആയിരിക്കണം. നമ്മുടെ സംസ്‌കാരത്തെക്കുറിച്ച് അറിവും അഭിമാനവും ഉണ്ടാകത്തക്കവിധം വേണം കുട്ടികളെ വളര്‍ത്തുവാന്‍.

കുട്ടികള്‍ക്ക് നമ്മുടെ സംസ്‌കാരത്തിന് യോജിച്ച നാമങ്ങള്‍ പേരായി നല്‍കണം. ഭഗവത് കഥകളും മറ്റും പറഞ്ഞുകൊടുത്ത് അവരില്‍ ചെറുപ്പത്തിലേ നല്ല സംസ്‌കാരം വളര്‍ത്തണം. ഒരു കാലത്ത്, എല്ലാവരും കുട്ടിക്കാലത്തുതന്നെ സംസ്‌കൃതഭാഷ പഠിച്ചിരുന്നു. അവരില്‍ അതുകൊണ്ട് ആദ്ധ്യാത്മിക സംസ്‌കാരം വേഗം വേരുറയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.


ശാസ്ത്രം പഠിക്കാത്തവര്‍ക്കുപോലും അന്ന് ആദ്ധ്യാത്മിക തത്ത്വങ്ങള്‍ മനസ്സിലാക്കി ജീവിക്കുവാന്‍ കഴിഞ്ഞു.





വൃതങ്ങളും അതിന്റെ അനുഷ്ടാനങ്ങളും



വ്രതങ്ങൾ , അനുഷ്ഠാനങ്ങള്‍ - 01 



ഭാരതത്തില്‍ പൗരാണിക കാലം മുതല്‍തന്നെ വ്രതാനുഷ്ഠാനങ്ങള്‍ക്ക് അത്യധികം പ്രാധാന്യം കല്‍പിച്ചിരുന്നു. ആത്മീയവും ഭൗതികവുമായ ഉന്നതിക്ക് വളരെയധികം സഹായിക്കുന്ന പ്രായോഗിക പദ്ധതികളാണ് വ്രതാനുഷ്ഠാനങ്ങളില്‍ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നത്. പുണ്യം, ആരോഗ്യം, ഐശ്വര്യം ഇവയ്ക്കുവേണ്ടി പുണ്യദിനങ്ങളില്‍ അനുഷ്ഠിക്കുന്ന ഉപവാസാദി കര്‍മങ്ങളാണ് വ്രതങ്ങള്‍. ശരീരത്തിനും മനസ്സിനും ഉത്തേജനം നല്‍കുന്നതാണ് എല്ലാ വ്രതങ്ങളും. ശാരീരികവും മാനസികവുമായ ശുചിത്വം, ആഹാര നിയന്ത്രണം, ഭഗവദ് പ്രാര്‍ത്ഥന, ക്ഷേത്രദര്‍ശനം തുടങ്ങിയവ എല്ലാ വ്രതങ്ങള്‍ക്കും ബാധകമാണ്. എല്ലാ വ്രതങ്ങളും കാലവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. സംവത്സരം, പക്ഷം, തിഥി, മാസം, വാരം, നക്ഷത്രം എന്നിവയെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് വ്രതങ്ങളെല്ലാം നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നത്.



നിത്യവ്രതങ്ങള്‍, നൈമിത്തിക വ്രതങ്ങള്‍, കാമ്യവ്രതങ്ങള്‍ എന്നിങ്ങനെയാണ്. വ്രതങ്ങള്‍ പുണ്യത്തിനായി അനുഷ്ഠിക്കുന്നവ നിത്യവ്രതങ്ങള്‍. ഉദാ: ഏകാദശി, പാപപരിഹാരത്തിനായി അനുഷ്ഠിക്കുന്നവ നൈമിത്തിക വ്രതങ്ങള്‍. ഉദാ: അമാവാസി വ്രതം. ആഗ്രഹ സാഫല്യത്തിനായി അനുഷ്ഠിക്കുന്നവ കാമ്യവ്രതങ്ങള്‍. ഉദാ: ഷഷ്ഠി വ്രതം, തിങ്കളാഴ്ച വ്രതം. വ്രതങ്ങള്‍ ഉപവാസമായോ, വെള്ളം മാത്രം കുടിച്ചോ, പഴങ്ങള്‍ കഴിച്ചോ, ഒരു നേരം ഭക്ഷണം കഴിച്ചോ, അരിയാഹാരം കഴിക്കാതെയോ എങ്ങനെ വേണമെങ്കിലും അനുഷ്ഠിക്കാം. ഏറ്റവും പ്രധാനം വ്രതങ്ങള്‍ നോല്‍ക്കുന്ന ആളിന്റെ ഭക്തി, ത്യാഗമനഃസ്ഥിതി ഇവയാണ്. വ്രതങ്ങള്‍ നോല്‍ക്കുന്നതിന് പുരുഷനെന്നോ, സ്ത്രീയെന്നോ വ്യത്യാസമില്ല. വ്രതങ്ങള്‍ നമ്മുടെ ജീവിതത്തിന് അടുക്കും ചിട്ടയും ഏതു പരിതഃസ്ഥിതിയെയും തരണം ചെയ്യാനുള്ള ത്രാണി, ആരോഗ്യം, എല്ലാറ്റിനുമുപരി ജീവിത സംതൃപ്തി ഇവ പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു. എല്ലാ വ്രതത്തിനും നാഥന്മാരായി ഓരോ ദേവതമാരുണ്ടായിരിക്കും. വ്രതങ്ങള്‍ വര്‍ഷത്തിലൊരിക്കലുള്ളത്, മാസത്തിലൊരിക്കലുള്ളത്, മാസത്തില്‍ രണ്ടുള്ളത്, ആഴ്ചയില്‍ ഒന്നുള്ളത് ഇങ്ങനെയെല്ലാമുണ്ട്. ഉപവാസവ്രതമെടുക്കുന്നതിന് തലേദിവസം അരി ആഹാരം ഒരു നേരമേ പാടുള്ളൂ.



ഏകാദശി വ്രതം

വ്രതങ്ങളില്‍ ശ്രേഷ്ഠമായ ഏകാദശിക്ക് വ്രതസംഖ്യയില്ല. വ്രതാനുഷ്ഠാനം ജീവിതാവസാനം വരെ പാലിക്കണം. പ്രതിപദം മുതല്‍ 11-ാമത്തെ തിഥി വരുന്ന ദിവസമാണ് ഏകാദശി. വെളുത്ത പക്ഷ ഏകാദശിയാണ് ഉത്തമം. ഏകാദശി ദിവസം അരിഭക്ഷണം കഴിക്കരുത്. ഉപവാസമായും ഏകാദശി എടുക്കാം. പിറ്റേന്ന് ദ്വാദശി ദിവസം തുളസിതീര്‍ത്ഥം സേവിച്ച് പാരണ വീടാം. മഹാവിഷ്ണു പ്രീതിക്കുവേണ്ടിയുള്ള വ്രതമാണ് ഏകാദശി. ഭാഗവതപാരായണം, വിഷ്ണു കീര്‍ത്തനങ്ങള്‍ എന്നിവ മുഖ്യമായും അനുഷ്ഠിക്കണം. ഏകാദശികളില്‍ മുഖ്യമായവ ഗുരുവായൂര്‍ ഏകാദശി എന്ന ഉത്ഥാന ഏകാദശി. ഭഗവാന്‍ നിദ്രയില്‍നിന്നുണരുന്ന, പാര്‍ത്ഥന്‍ കര്‍മത്തെക്കുറിച്ച് ബോധവാനാക്കിയ, വിശ്വരൂപം കാണിച്ചുകൊടുത്ത, വൃശ്ചികമാസത്തിലും, മാനവന് എല്ലാ സ്വര്‍ഗസുഖങ്ങളും അവസാനം മുക്തിയും ലഭിക്കുന്ന സ്വര്‍ഗവാതില്‍ ഏകാദശി ധനുമാസത്തിലും അനുഷ്ഠിക്കുന്നു.



ജന്മാഷ്ടമി വ്രതം

അമ്പാടിക്കണ്ണന്റെ പിറന്നാള്‍, ചിങ്ങമാസത്തില്‍ കറുത്തപക്ഷത്തിലെ അഷ്ടമി തിഥിയും രോഹിണി നക്ഷത്രവും കൂടി വരുന്ന ദിവസം ഉപവാസവ്രതമാണ് അനുഷ്ഠിക്കേണ്ടത്. രാവിലെ കുളിച്ച് ശുദ്ധരായി ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രദര്‍ശനം, ഭഗവത്കീര്‍ത്തനങ്ങള്‍ ഇവയോടുകൂടി രാത്രി അവതാരപൂജ കഴിഞ്ഞ് ഭഗവാനു നേദിച്ച കരിക്ക് ഒഴിച്ച് വ്രതം അവസാനിപ്പിക്കാം.



വിനായക ചതുര്‍ത്ഥി

വിഘ്‌നനായകന്റെ ജന്മദിനം ചിങ്ങമാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷ ചതുര്‍ദശി ഉപവാസമായോ, ഒരു നേരം ഭക്ഷണമായോ വ്രതം അനുഷ്ഠിക്കാം. ഗണപതി ഹോമം വഴിപാട് ഗണേശ കീര്‍ത്തനങ്ങള്‍ ജപിക്കുക ഇവ നടത്തി, രാത്രി ചന്ദ്രനെ കാണാതെ കഴിച്ചുകൂട്ടണം. സര്‍വവിഘ്‌ന നിവാരണമാണ് ഫലം.



മഹാശിവരാത്രി വ്രതം

പ്രപഞ്ചനാശം ഒഴിവാക്കാന്‍ സ്വയം കാളകൂടവിഷം കഴിച്ച് ലോകരക്ഷകനായി വര്‍ത്തിക്കുന്ന നീലകണ്ഠനെ ഊണും ഉറക്കവും ഉപേക്ഷിച്ച് ഭക്തര്‍ ആരാധിക്കുന്ന പുണ്യദിനം. മാഘമാസത്തിലെ കൃഷ്ണപക്ഷ ചതുര്‍ദശിയാണ് ശിവരാത്രി. ശിവരാത്രി വ്രതത്തിന് ഉപവാസമാണ് വേണ്ടത്. തലേന്ന് ഒരിക്കലെടുത്ത് ശിവരാത്രി ദിവസം ഉപവാസത്തോടുകൂടി കഴിയണം. 108 ശിവാലയങ്ങളില്‍ ഒന്നിലെങ്കിലുമോ, കഴിയുമെങ്കില്‍ ദ്വാദശ ജ്യോതിര്‍ലിംഗങ്ങളില്‍ ഒന്നിലെങ്കിലുമോ പോവാന്‍ സാധിച്ചാല്‍ പുണ്യം. രാത്രി ശിവരാത്രി പൂജ കഴിഞ്ഞ് ഭഗവാനു നേദിച്ച കരിക്ക് കഴിച്ച് ഉപവാസം അവസാനിപ്പിക്കാം. മഹാദേവനെ പ്രാര്‍ത്ഥിക്കാന്‍ ഓം നമഃശിവായ എന്ന് അഞ്ച് അക്ഷരവും, വെറും പച്ചവെള്ളവും, വെറും പച്ചില (കൂവളത്തില)യും മാത്രം മതി. ഭഗവാനോടുള്ള വിധേയത്വം, എല്ലാം സമര്‍പ്പിക്കാനുള്ള മനസ്സ് ഇവ ഉണ്ടെങ്കില്‍ സകലവിധ പാപങ്ങളില്‍നിന്നും മോചനവും ശിവലോകപ്രാപ്തിയും ലഭിക്കും.



തിരുവാതിര വ്രതം

ഉമാമഹേശ്വരപ്രീതിക്കായി എടുക്കുന്ന വ്രതമാണ് തിരുവാതിര. ശിവന്‍ ശക്തിയോടു ചേര്‍ന്ന ദിവസമാണ് തിരുവാതിര. പാര്‍വതീദേവി മഹാദേവനെ ഭര്‍ത്താവായി ലഭിക്കാന്‍ തിരുവാതിരവ്രതം നോറ്റിരുന്നു. അതിനെ അനുസ്മരിക്കാനാണ് എല്ലാ സ്ത്രീകളും (കന്യകമാരും, മംഗല്യവതികളും) തിരുവാതിര വ്രതം നോല്‍ക്കുന്നത്. തിരുവാതിര ഉറക്കമൊഴിക്കല്‍, തിരുവാതിരകളി, പാതിരാപ്പൂചൂടല്‍ ഇവയൊക്കെ ധനുമാസത്തിലെ തിരുവാതിരയ്ക്കാണ് അനുഷ്ഠിക്കുന്നത്. നെടുമംഗല്യ സന്തുഷ്ട ദാമ്പത്യം, സന്താനസൗഖ്യം, കുടുംബ ഭദ്രത ഇവയൊക്കെ തിരുവാതിര വ്രതത്തിന്റെ പുണ്യം, ധനുവിലെ തിരുവാതിര മുതല്‍ എല്ലാ മാസത്തിലെയും തിരുവാതിര വ്രതമെടുത്ത് അടുത്ത ധനുവിലെ തിരുവാതി വരെ വ്രതം നോറ്റാല്‍ കന്യകമാര്‍ക്ക് ഉത്തമനായ ഭര്‍ത്താവിനെയും ഉത്തമ കുടുംബജീവിതവും ലഭിക്കും. തിരുവാതിര വ്രതത്തിന് അരിയാഹാരം പാടില്ല. കിഴങ്ങുവര്‍ഗ്ഗങ്ങളെല്ലാം കൂടിയ ‘തിരുവാതിരപ്പുഴുക്ക്’ ആണ് പ്രധാന ആഹാരം. പഴം, കായ് വറുത്തത് ഇവയൊക്കെ തിരുവാതിര വിഭവങ്ങളാണ്. മകയിരം മക്കള്‍ക്കുവേണ്ടിയും പുണര്‍തം സഹോദരങ്ങള്‍ക്കുവേണ്ടിയും വ്രതം അനുഷ്ഠിക്കുന്നു.



നവരാത്രി വ്രതം

ദേവീപ്രീതിക്കായി എടുക്കുന്ന വ്രതമാണ് നവരാത്രി വ്രതം. അക്ഷരപൂജയുടെയും ശക്തിപൂജയുടെയും നാളുകളാണ് ഈ ഒമ്പത് ദിവസം. അശ്വിനമാസത്തിലെ പ്രതിപദയില്‍ ആരംഭിച്ച് ദശമി (വിജയദശമി)യില്‍ അവസാനിക്കുന്നു. അധര്‍മത്തെയും അജ്ഞാനത്തെയും ആസുരിക ശക്തികളെയും കീഴടക്കി ജ്ഞാനത്തിന്റെ തിരികൊളുത്തിയ ദിവസം വിജയദശമി ആയി. എല്ലാവരും ഇതിനെ അനുസ്മരിച്ച് നവരാത്രി വ്രതം നോല്‍ക്കുന്നു. ഒരു നേരം ഭക്ഷണമാണ് നവരാത്രിക്ക് വിധി. ദേവീക്ഷേത്ര ദര്‍ശനം, ദേവീ ഭാഗവത പാരായണം, ദേവീമാഹാത്മ്യപാരായണം എന്നിവ തീര്‍ച്ചയായും നടത്തേണ്ടതാണ്. ഉത്തരേന്ത്യയില്‍ ശക്തിപൂജയും കേരളത്തില്‍ സരസ്വതീപൂജയും കൂടുതലായി അനുഷ്ഠിക്കുന്നു. ദുഃഖങ്ങളെല്ലാമകന്ന് സുഖവും സന്തോഷവും ലഭിക്കാന്‍ എല്ലാവരും നവരാത്രി വ്രതം അനുഷ്ഠിച്ച് ദേവീപ്രീതി കൈവരുത്തേണ്ടതാണ്.



പൗര്‍ണമി

ദുര്‍ഗ്ഗാദേവിയുടെ പ്രീതിക്കായി അനുഷ്ഠിക്കുന്ന വ്രതമാണ് പൗര്‍ണമി വ്രതം. കറുത്തവാവു കഴിഞ്ഞുവരുന്ന പതിനഞ്ചാമത്തെ തിഥി പൗര്‍ണമി അഥവാ വെളുത്തവാവ്. ചന്ദ്രന്‍ ഏറ്റവും ബലവാനായിരിക്കുന്ന ദിവസമാണ് പൗര്‍ണമി. ചന്ദ്രദശമാന്ദ്യം ഉള്ളവര്‍ പൗര്‍ണമിവ്രതം നോല്‍ക്കുന്നത് ഉത്തമമായിരിക്കും. ചന്ദ്രഗ്രഹം അതിന്റെ ക്ഷയാവസ്ഥയില്‍ ദേവിയെ പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചാണ് ബലം കൈവരിക്കുന്നത്. ദേവിയെ പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചാല്‍ മനോബലവും എല്ലാവിധ ജീവിത ഐശ്വര്യങ്ങളും ഉണ്ടാവും. പൗര്‍ണമി ഒരിക്കല്‍ ആയും ഉപവാസമായും മൗനവ്രതമായും എടുക്കാറുണ്ട്. രാത്രി അരിഭക്ഷണം കഴിക്കരുത്. സന്ധ്യകഴിഞ്ഞ് പൗര്‍ണമി പൂജയോടുകൂടി വ്രതം പൂര്‍ണമാകും. പൗര്‍ണമി ദിവസം സ്ത്രീകള്‍ ഒരുമിച്ചുചേര്‍ന്ന് വിളക്കുപൂജ നടത്തുന്നത് ഉത്തമമാണ്. പൗര്‍ണമി ദിവസം ചന്ദ്രോദയ സമയത്ത് ചെമ്പുപാത്രത്തില്‍ തേന്‍ ചേര്‍ത്ത പലഹാരങ്ങള്‍ ചന്ദ്രനര്‍പ്പിച്ചാല്‍ ചന്ദ്രന്‍ തൃപ്തനാകും.




അമാവാസി വ്രതം

പിതൃക്കള്‍ക്ക് പ്രധാനപ്പെട്ട ദിവസമാണ് അമാവാസി അഥവാ കറുത്തവാവ്. വെളുത്തവാവ് കഴിഞ്ഞു വരുന്ന 15-ാമത്തെ തിഥിയാണ് അമാവാസി. അമാവാസി ദിവസം രാവിലെ തന്നെ പിതൃതര്‍പ്പണം നടത്തണം. ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട അമാവാസി കര്‍ക്കടക മാസത്തിലെ അമാവാസി വ്രതമാണ്. അമാവാസി വ്രതമെടുക്കുന്നതിന് തലേന്ന് ഒരുനേരം ഭക്ഷണമേ പാടുള്ളൂ. പിതൃപ്രീതി, വംശാഭിവൃദ്ധി, ആരോഗ്യം, സമ്പത്ത് ഇവയൊക്കെ അമാവാസി വ്രതത്തിന്റെ പുണ്യമാണ്.



ഷഷ്ഠി വ്രതം

സുബ്രഹ്മണ്യപ്രീതിക്കായി അനുഷ്ഠിക്കുന്ന വ്രതമാണ് ഷഷ്ഠി വ്രതം. വെളുത്തപക്ഷത്തിലെ ഷഷ്ഠി ആണ് വ്രതം അനുഷ്ഠിക്കേണ്ടത്. സൂര്യോദയാല്‍പ്പരം ആറുനാഴിക ഷഷ്ഠി ഉള്ള ദിവസമാണ് ഷഷ്ഠി വ്രതം അനുഷ്ഠിക്കുന്നത്. ഷഷ്ഠി ഉപവാസമാണ്. പഞ്ചമിനാള്‍ ഒരു നേരം ഭക്ഷണം കഴിച്ച് ഒരിക്കലെടുക്കണം. ഷഷ്ഠി നാള്‍ സുബ്രഹ്മണ്യ ക്ഷേത്ര ദര്‍ശനം നിര്‍ബന്ധമായും നടത്തണം. ഉച്ചയ്ക്ക് ഷഷ്ഠി പൂജയ്ക്കുശേഷം ക്ഷേത്രത്തിലെ നൈവേദ്യച്ചോറ് കഴിച്ച് വ്രതം അവസാനിപ്പിക്കാം. ഷഷ്ഠിവ്രതം തുടങ്ങുന്നത് തുലാമാസത്തിലെ സ്‌കന്ദഷഷ്ഠി ദിവസം ആയിരിക്കണം. ഷഷ്ഠി, എണ്ണം അനുസരിച്ച് എടുക്കാം (6, 12 എന്നിങ്ങനെ). തുടങ്ങുന്ന ദിവസത്തെ നിയമം അനുസരിച്ച് വേണം എല്ലാ ഷഷ്ഠിവ്രതവും അനുഷ്ഠിക്കേണ്ടത്. സുബ്രഹ്മണ്യ പ്രീതി, ഇഷ്ടകാര്യ സാധ്യം, സന്താനസൗഖ്യം, ത്വക്‌രോഗ ശാന്തി ഇവയൊക്കെ ഫലം


ഡോ അംബിക